Aracı kurumlarda yaprak dökümü

Küresel kriz nedeniyle gelirleri azalan aracı kurumlar geçen yıl 33 şubesini kapattı. 12 kurumun ise geçici olarak faaliyetleri durduruldu
Küresel kriz nedeniyle karlılıkları geçen yıl yarı yarıya azalan aracı kurumlar giderlerini azaltmak için şube kapatıp personel çıkarmaya başladı. Son olarak Yapı Kredi Yatırım 6 şubesini kapatıp faaliyetlerini genel müdürlük bünyesinde toplarken, geçen yılın ilk 9 ayında 100'e yakın aracı kurum 33 şube, 3 irtibat bürosunu kapatarak 334 personelin işine son verildi.
ABD'de mortgage kriziyle başlayan ve bütün dünya piyasalarına sıçrayan yangın 2008'de hem yerli hem yabancı yatırımcıları hisse senedinden uzaklaştırdı. Borsa yatırımlarının yanı sıra birleşme, satın alma ve halka arz gibi kurumsal finansman işlemlerinin de daralması aracı kurumların işlerini baltaladı. Türkiye Sermaye Piyasası Aracı Kuruluşları Birliği'nin (TSPAKB) verilerine göre, 2008'in ilk dokuz ayında hisse senedi işlem hacmindeki gerileme, komisyon gelirleri ve karlılığı da etkiledi. Gelirlerin azalmasına paralel aracı kurumlar küçülürken, 104 kurumdan 12'sinin faaliyetleri geçici olarak durduruldu. 5'i kendi isteğiyle, 7'si ise Sermaye Piyasası Kurulu tarafından faaliyetlerine ara verdi. Geçen yılın ikinci yarısında faaliyetleri durdurulan aracı kurumlar şunlar: Akdeniz Menkul Değerler, Değer Menkul Değerler, Daruma Menkul Değerler, BAB Menkul Değerler, Raymond James Yatırım Menkul Kıymetler.
**
Elektronik ortamda şube önemsiz
Ak Yatırım Genel Müdürü Ziya Akkurt: Sektörde çok fazla aracı kurum var. Küresel krizden önce de önlerinde nereye gidecekleri yönünde karar vermeleri gereken bir sürece girmişlerdi. Bir kısmı bu kararlarını uygulamaya başladı. Sektörde birleşmeler ve el değiştirmeler yaşanabilir.
Bunlar doğal gelişmeler. Çünkü artık uzaktan erişim sistemleri önem kazandı. Elektronikleşme arttıkça şubeleşmenin de önemi kalmayacak.
**
Ayışık: İlk yarı olumlu geçmez
A Yatırım Genel Müdürü Metin Ayışık: Çok dalgalı bir yıl olması nedeniyle yatırımcılar ağırlıklı mevduatı tercih etti. Borsada geçen yıl ortalama işlem hacmi yüzde 10 düştü, son üç ayda ise düşüş daha fazla. Ayrıca kurumsal finansman faaliyeti olmadı, Türk Telekom dışında halka arz yoktu. Bu yıl da ilk yarının çok olumlu geçmeyeceğini düşünüyorum.
**
Erdoğmuş: Verimlilik öne çıkacak
İş Yatırım Genel Müdür Yardımcısı Mert Erdoğmuş: 2009 aracı kurumlar için oldukça zor bir yıl olacak. İki konu öne çıkacak. İlki verimlilik, aracı kurumlar bu dönemde daha dikkatli bir şekilde fayda-maliyet analizi yapacakl. Diğeri; geniş ürün yelpazesi. Sermayesi kuvvetli ve geniş bir ürün yelpazesi ile hizmet sunan aracı kurumlar krizden güçlenerek çıkacak.
**
Öztangut: Sektörde el değiştirmeler görebiliriz
Türkiye Sermaye Piyasası Aracı Kuruluşları Birliği (TSPAKB) Başkanı Nevzat Öztangut, 2008 yılında şiddetlenen global finansal kriz nedeniyle bazı aracı kurumların faaliyetlerini durdurduğunu, bazılarının ise şube kapatarak küçüldüğünü ifade etti. Öztangut, şunları söyledi: 'Sektörde çalışan sayısı da 1999 yılından bu yana en düşük seviyesine gerileyerek 5 bin 500'e indi. Son dönemde bazı aracı kurumlar da çeşitli yetki belgelerini iade etmek durumunda kaldı. Pek çok kurumun zarar ettiği bu ortamda, aracı kurumlarımız da faaliyetlerini daraltarak giderlerini kısma yoluna gidiyor. Ancak buna rağmen, sektörümüzün sermaye yeterliliği açısından bir problemi yok. Yabancı kurumlarda, ana ortakların tasarruf tedbirleri ile yurtdışındaki birleşme ve devirlerinin orta vadede ülkemizdeki kurumların yapılarını etkilemesi mümkün. Diğer kurumlarımızda da el değiştirmeler görebiliriz.'
Ayfer ARSLAN