08 OCAK 2009 PERŞEMBE

Serdar Turgut serdarturgut@superonline.com

Proust'u internette okumak mümkün mü?

Artık hemen her gazete kendine özgü internet sayfaları hazırladığı için (Bizim çalışmalarımız da son hız sürüyor. Çok yakında tamamen yenilenmiş ve gün içinde sürekli yenilenen dinamik bir internet sayfasıyla www. aksam.com.tr karşınızda olacak) elini kağıda dokundurmadan büyümekte olan bir nesil ortaya çıkıyor.

Açıkça söylemeliyim; ben bir insanın elini kağıda temas ettirmeden kendisini kültürlü hissetmesinin mümkün olamadığını düşünüyorum.

İsterseniz damgalayın beni, evet; bu konuda eski kafalı sayılabilirim. Her türlü okuma ihtiyacını internetten tatmin eden bir insan sadece çok fazla enformasyona sahip olur. Enformasyonların bilgiye dönüşebilmesi de ancak kağıdın aracılığıyla oluşabilir.

Ne aradığını bilmeden bir kitapçı içinde kitapları inceleyerek dolaşmanın verdiği mutluluk ile internette dolaşmanın verdiği mutluluk keyfi aynı olabilir mi?..

'Daha hızlı, daha etkili' diyenler olabilir. Peki bunu kabul ediyorum. Ama kitap, dergi söz konusu olduğunda kimin hıza ihtiyacı var ki Allah aşkına!

Kitap yavaş okuyup, yavaş beğenilmek ister. Örneğin; bir Proust'u hızlı, aceleyle okumak mümkün mü? Diyelim ki, okudunuz. Bundan keyif alınabilir mi? 'Kayıp Zamanın İçinde'yi elektronik ortamda okumak hem Marcel Proust'a hakarettir hem de insan beynini geliştirmeyeceği gibi o beynin geriye gitmesine de katkıda bulunabilir.

Proust nasıl ki kitabını keyifli bir detayda ve yavaştan alarak yazmışsa o, acelesi olmayan okuyucuları hak ediyor.

Ben fiyatları düşürülmüş kitapların satıldığı bir dükkanda dolaşırken, aniden bir sürprizi keşfetmenin heyacanı ile dolarım ve çoğunlukla heyecanımın karşılığını da bulurum.

Son olarak dükkanda dolaşırken aniden karşıma 'An Arsonists Guide to Writers Home in New England' (Yangın çıkarıcı için New England yöresindeki yazar evlerinin adres rehberi) gibi bir sürprizle karşılaştım. O anki coşkumu, heyecanımı anlatabilmem mümkün değil. Ben kağıdı seviyorum ne yapayım...

Bu yazıya aslında kafamda tamamen başka bir konu varken başlamıştım. Bir başlayınca yazı bu yönde gelişiverdi.

Başta aklımda olan konu, ileride sadece internet ortamında yayınlanmayı bile düşündüklerini açıklamış olan New York Times'ta 100 gazetecinin işine son verildiğini, bunun da yazı işleri ve haber merkezinin toplam nüfusunun yüzde 8'ini oluşturduğunu öğrendim.

Yani yazılı basını etkileyen trend, New York Times'ta da hayli etkili olmuş durumda.

Peki ben ve benim gibi insanlar 'Gri Leydi' diye adlandırılmış olan o gazeteyi niye hâlâ daha kağıt üzerinde elimize alıp okumaktan keyif almayı sürdürüyoruz acaba?

Buna, herkesin kendine göre verebileceği yanıtı vardır.

Örneğin benim, yorumları ve kültür yazılarını kağıt üzerinde görmeyi mutlaka istediğim olabilir bu. Ama genelde New York Times'ı vazgeçilmez yapan başka kültürel bir faktör de bulunuyor.

Şimdi işten çıkarmaların olduğu bir gazetenin yönetimi, aynı zamanda birçok yabancı muhabirin Bağdat'tan merkeze çekilmiş olduğu bir dönemde (örneğin Time Magazin ve CBS televizyonu gibi kurumların artık Bağdat'ta full-time muhabiri bulunmuyor) NY Times bugünlerde bile orada bir büro tutmak için yılda 3 milyon dolar harcamayı göze almış durumda.

Tabii ki bu kadronun verdiği haberler ve yaptıkları yorumlar, her medyadan çok daha iyi olacak ama bunun yanında büronun varlığı ancak kağıt ortamıyla gelebilecek bir kültür etkisini de ortaya çıkarıyor.

Yabancı muhabir kavramı, sigara, içki içen ve kendini tehlikeye atmaktan çekinmeyen gazeteci imajını çağrıştırıyor. Bu imaj da kağıt üzerine basılan gazeteye uyuyor bence.

Dediğim gibi ben bu konuda eski kuşağım. İleride zorunlu nedenlerden dolayı internet ortamında yazmaya da geçersem kağıt konusundaki düşüncem değişmeyecek. O zaman da kağıdı özlerim kesinlikle...

Yasal Uyarı: TurkMedya internet sitelerinde yayınlanan haberler ve köşe yazılarının tüm hakları TurkMedya Yayın Grubuna aittir. Kaynak gösterilerek dahi haberin veya köşe yazısının tamamı yazılı izin alınmaksızın kullanılamaz.
Sadece alıntı yapılan haberin veya köşe yazısının bir bölümü, alıntı yapılan habere/yazıya aktif link verilerek kullanılabilir.