12 OCAK 2009 PAZARTESİ

Deniz Gökçe deniz.gokce@aksam.com.tr

ABD'nin yeni ekonomi takımı

Sekiz gün sonra salı günü B.Obama yeni ABD Başkanı olarak görevine başlayacak. En zor işi de ABD'nin ve dünyanın ekonomik sorunlarına çözüm bulmak olacak. Çünkü önce ABD toparlayacak ki, sonra AB ve Türkiye'ye sıra gelsin.

Önümüzdeki iki gün B. Obama'nın ekonomi takımını tanıtacağız. Ancak aralarından biri daha işe başlamadan görevden ayrılmak zorunda kaldı. Obama tarafından Ticaret Bakanı olarak atanan Bill Richardson daha bu görevi devir almadan, görevden çekildiğini açıkladı. Çekilme sebebi vali olarak bulunduğu New Mexico eyaletinde iş yapan bir şirket hakkında yürütülen soruşturmanın henüz sonuçlanmamış olması.
Timothy F.Geithner yeni hükümetin Hazine Bakanlığı'nı üstlendi. Şu andaki görevi New York Merkez Bankası Başkanlığı olan 47 yaşındaki Geithner Brooklyn doğumlu. Çocukluğunun büyük bir bölümünü ABD dışında geçirmiş. Liseyi Bangkok'taki uluslararası okulda bitirdikten sonra Darthmouth Koleji Asya Çalışmaları bölümünü en iyi derece ile bitirmiş. Master derecesini de John Hopkins Üniversitesi'nin Doğu Asya Çalışmaları bölümünden almış. Çince ve Japonca biliyor.
1998-2001 yılları arasında Robert Rubin ve Lawrence Summers'ın Hazine Bakanlıkları yıllarında, bu bakanlıkta Uluslararası İlişkilerden sorumlu müsteşar yardımcısı olarak görev yapmış. 2001-2003 yılları arasında IMF'de Siyaset Bölümü direktörlüğü yaptıktan sonra, 2003 yılında New York Merkez Bankası Başkanlığı'na getirilmiş. Hazine Bakanlığı sorumlusu olarak 1990'lı yıllarda Brezilya, Meksika, Endonezya, Güney Kore ve Tayland krizlerin atlatılmasında önemli katkısı var. Diğer taraftan içinde yaşadığımız kriz döneminde de AIG Sigorta Şirketi'nin kurtarılması ve Lehman Brothers Şirketi'nin iflasa bırakılması kararlarında önemli rolü var. Başkan Bush'un şimdiki Hazine Bakanı Paulson'a göre, 'Geithner olağanüstü kabiliyetli, genç bir adam...ve hükümet işlerini ve pazarları çok iyi anlıyor.'
Bir ideologdan daha fazla bir pragmatist olarak görülen Geithner rekor bir bütçe açığı devralmakta. 2009 Eylül ayında sona erecek olan bütçe yılının sonunda 988 milyar dolarlık bir açık tahmin edilmekte. Robert Rubin'in deyişiyle, 'İşi devir alacak Hazine Bakanı bir taraftan krizi yönetirken diğer taraftan da geleceği planlamak zorunda olacak ve aynı zamanda iki ayrı cephede mücadele edecek.'
Obama'nın ekonomi takımının ikinci önemli adamı, Lawrence Summers, 1999-2001 yılları arasında Robert Rubin'den sonra Başkan Clinton'ın Hazine Bakanlığı görevini yürüten kişi. Böylece Robert Rubin'in öğrencileri yeni ABD ekonomisinin en önemli iki kişisi olarak görev alıyorlar.
1954 doğumlu Summers 16 yaşında Massachusetts Institute of Technology (MIT) öğrencisi oluyor. 1983 yılında 28 yaşındayken Harvard Üniversitesi tarihindeki en genç profesörlerden biri olarak hem Harvard hem de MIT'de ders veriyor. Hazine Bakanlığı görevinden sonra 2001-2006 yılları arasında Harvard Üniversitesi Başkanlığı'nı yapıyor. Araştırmacı olarak, kamu finansmanı, iş ekonomisi, finansman ekonomisi ve makro ekonomi konularında pek çok çalışması var. Summers küresel ekonomik sorunlar konusunda geniş bilgiye sahip.
Summers 1983 yılında Başkan Reagan'ın Ekonomi Danışmanlar Konseyi'nde yer alıyor. 1991 yılında Harvard'ı terk ettikten sonra 1993 yılına kadar Dünya Bankası'nda çalışıyor. 1993 yılında Hazine Bakanlığı'nda önce Uluslararası İlişkiler, sonra da ABD bölümünden sorumlu müsteşar yardımcısı ve 1995 yılında Robert Rubin'in Hazine Bakanlığı döneminde onun yardımcısı olarak görev alıyor. 1999 yılında Rubin'in bakanlıktan ayrılması üzerine Hazine Bakanı oluyor.
Obama'nın ekonomi takımının üçüncü önemli kişisi Prof. Dr. Christina D. Romer. Romer Ekonomik Danışmanlar Konseyi Başkanlığı'nı üstlenmiş durumda. Resesyon konusunda uzman. Özellikle de 1929 büyük ekonomi krizi konusunda geniş bilgiye sahip. 'Resesyonlara nasıl son verilir?' ve 'Büyük ekonomik kriz nasıl sona erdi?' konulu iki önemli çakışması mevcut. 'Vergi indiriminin özel yatırımlara ve devlet harcamalarına etkisi' konulu araştırmaları çok dikkat çekici. Romer'in bulgularına göre, vergi indirimleri genelde devlet harcamalarının artması ile doğrudan ilişkili; aynı zamanda vergilerin artırılması ekonominin küçülme sebeplerinden bir tanesi.
Yukarıda tanıtmaya çalıştığımız üç ekonomistin görevleri gerçekten oldukça zor. Yarın diğerleriyle devam edeceğiz!

Yasal Uyarı: TurkMedya internet sitelerinde yayınlanan haberler ve köşe yazılarının tüm hakları TurkMedya Yayın Grubuna aittir. Kaynak gösterilerek dahi haberin veya köşe yazısının tamamı yazılı izin alınmaksızın kullanılamaz.
Sadece alıntı yapılan haberin veya köşe yazısının bir bölümü, alıntı yapılan habere/yazıya aktif link verilerek kullanılabilir.