AKŞAM | CUMARTESI | 07 ŞUBAT 2009, CUMARTESİ
Kanserden saç dökülmesine birçok sorunda başvurduğumuz şifalı bitkilerle ilgili az bilinenleri, bitkilerin ıslahı için TÜBİTAK ile proje yürüten Awe Cemre'nin sahibi Fatih Topuz'la konuştuk.
Dünyanın büyük bölümünde bitkisel ürünlere olan talebin başlangıcı 20-25 sene öncesine gitse de Türkiye, bitkisel içerikli ürünlerle 2000'lerde tanışmaya başladı. Tamamen bitkisel olan ürünleriyle piyasaya 90'lı yıllarda giren Awe Cemre'nin sahibi Fatih Topuz, bu talebin kanserin artışıyla doğru orantılı olduğunu söylüyor. Artık gıdalardan aldığımız kanserojen maddelerin vücudumuza ne kadar zararlı olduğu biliniyor, işte bu yüzden de insanlar çareyi bitkisel ve doğal ürünler tüketmekte buluyorlar. Tabii her ürünü sadece bitkisel olduğu için almak da doğru değil. Fatih Topuz, bitkisel ürünler alırken dikkat edilmesi gerekenleri anlattı.
TÜBİTAK'la yürüttüğünüz projenin içeriği nedir?
Çok kapsamlı bir proje; amaç Türkiye'de ilk defa stabil ve standart bir ürün yapmak ki bu sektörde büyük bir sorun. Birinci ayağı 'şifalı bitki'nin Türkiye şartlarında Türk çiftçisi tarafından yetiştirilmesi; yetişen bitkinin içindeki etken maddeler yönünden zengin olması. İkincisi üretim ayağı; bitkinin etken maddesini hiç bozmadan tamamen saf olarak alıp, değişik alanlarda kullanıyorsunuz. Üçüncü aşama ise bitkisel bir hammaddenin deri, tekstil gibi farklı sektörlerde kullanılması.
AKTARDAN BİTKİ ALIRKEN DİKKAT
Bu projenin ülkeye nasıl bir getirisi ne olacak?
Bitki çayı ve türevleri son yıllarda çok gelişti ama bitki çayı üreten büyük firmalar; adaçayı, ıhlamur, nane gibi Türkiye'de yetişen özel bitkileri Türkiye'den almıyor. Avrupa'daki bazı taşeronlar Türkiye'den alıyor, bunlar yurtdışında işlenip yeniden Türkiye'ye geliyor. Firmaların bunları Türkiye'den almamasının sebebi, ürünün standart olmaması. Bunun için kontrollü üretim gerekiyor. Doğada bu standardı yakalayamıyorsunuz.
Bu durumda satın aldığımız bitkilerin güvenilirliği nedir?
Bizim üretime geçme nedenlerimizden biri de bu. 80'den önceki hükümetlerin, gümrük politikalarından, ithalat ve ihracat sıkıntısından dolayı, bitkisel ürünler ithal edilmemiş. İthal edilen ürünlerin de çoğunun türü belli değil, papatya diye satılan ürün başka bir şey çıkabiliyor. Aktarların sattığı çoğu bitki, gerçek değil. Mesela papatya diye satılıyor ama papatyanın Türkiye'de yaşayan 9 tane alt türü var, onların da kendi alt türleri. Ama 9 türün 7'si zehirli papatya, ikisi sağlıkta kullanılıyor. Bir tanesi özellikle çaylarda kullanılan 'matricaria chamomilla' isimli papatya cinsi. Soğuk algınlığına, boğaz enfeksiyonuna iyi geliyor. Ama krizantem tipi papatyaları kullanmak tehlikeli. Bu türün daha çok böcek kovucu özelliği var ve zehirlidir. Bazı bitkiler ilaçlanmamış, tarımı yapılmamış yerlerde, daha çok yol kenarında yetişiyor. Ağır metaller, atıklar ve kontrolsüz üretim sonucunda zehir içmiş oluyoruz. Ama şimdi Tarım Bakanlığı belli düzenlemeler getirdi ve üretim yerleri daha hijyenik oldu.
Bir de zayıflatan bitki çayları gibi özel bitki karışımları satılıyor. Sizin de var mı böyle ürünleriniz?
Zayıflatan çaylarımızın içeriğinde 20-21 bitki var. Ortak özellikleri idrar söktürücü ve gaz giderici olmaları ve metabolizmayı hızlı çalıştırmaları.
Saç için ısırgan out
Saç dökülmesine de bitkisel çözümler önerilir hep; buna iyi gelen bitkiler hangileri?
Bunun için bitki özyağlarından yapılan yağlar, şampuanlar, sabit ve uçucu yağlar öneriyoruz. Sabit yağlarda doğal E vitamini bulunuyor, hem saçların uzamasını hem de köklerin beslenmesini sağlıyor. Bazıları da saç köklerini zayıflatan mantar oluşumunu engelliyor. Biz yeni bir ürün piyasaya çıkardık; Nival, bu üründe sarımsaktaki allin maddesini kullandık. Bu madde saçtaki mantara çok iyi geliyor. Şampuanların çoğunun içeriğinde nitrat tuzu kullanıldığı için maliyeti çok düşüyor. Nitrat tuzu saç köklerini yakıyor çünkü asidik özelliği var. Biz nitrat tuzu kullanmıyoruz, bitkinin de kendi özelliğinden faydalanıyoruz. Isırgan otu saçlar için çok faydalıdır. İçindeki çinko saç diplerini güçlendirir, saçların hızlı uzamasını sağlar.
AHU UZ
ahu.uz@aksam.com.tr