AKŞAM GAZETESİ | Mehveş Evin | 2009-02-12
Hah, şimdi de 'hoş geldin feminist abla' diye damgalanacağız. Varsın öyle olsun! Üzgünüm ama 'Finansal krizin sorunlusu erkeklik hormonu' tespitini yapan ben değilim, bilim insanları. Harvard ve Cambridge'de yapılan araştırmaların sonucu, şu sıralar hararetle tartışılıyor. Madem erkekler yüzünden bu sıkıntıları yaşıyoruz, daha fazla kadının işgücüne katılması, yöneticilik için teşvik edilmesi, ekonomik dengeyi bulmak için çözüm olabilir deniyor... (İşleri düzene koyuversinler, sonra atıverirsiniz canım!)
Tabii bunu diyenler de ağırlıkla kadın... HSBC CEO'su Piraye Antika,
AKŞAM'da yayınlanan röportajında 'Banka CEO'ları kadın olsaydı bu kriz yaşanmazdı' tezine destek vermişti. Meslektaşlarından ses seda çıkmadı, Türkiye'de mevzu tartışmaya bile değer bulunmadı. İngiltere'nin önemli ekonomi yazarlarından Jackie Ashley, büyük riskler karşılığında büyük ikramiye almaya dayanan bu kültürün değişmesi gerektiğini savunuyor.
Bana kalırsa bu tespiti yapmak için dünyayı sarsan krizi yaşamaya hiç gerek yoktu. Zaten baştan sona 'erkek bir dünya'da yaşıyoruz, hormonlarda kanıt aramak bile lüzumsuz. Erkeklerin krizdeki payı elbette daha büyük, çünkü finans dünyasındaki karar vericilerin, borsa çakallarının yüzde 90'ı erkek.
ÖSTROJEN İHTİYACI
Durun bir dakika! Ülkeleri yönetenler de çoğunlukla erkek. O zaman kötü yönetimlerin de sorumlusu erkeklik hormonu diyebiliriz... Tansu Çiller mi dediniz? O sadece 'yüzbaşı Çatlı'yla görüştü, bir iki paşanın elini sıktı. Sayılmaz!
Eh, savaş çıkaranlar, savaşanlar da erkek olduğuna göre... (İsrail'in yeni başbakanı Tzipi Livni istisnadır, kaideyi bozmaz.) 'İnsan mı bunlar' dedirten her türlü vahşi eylemde hep erkekler başrolde, yalan mı?
Öyleyse 'yönetimde daha fazla kadın olsun' tezi sadece ekonomi alanında değil, siyasette de, medyada da, askeriyede de desteklenmeli... Bu dünyanın çok daha fazla östrojene ihtiyacı var. Kadınlar evlerinden çıksın artık.
NE KADAR 'ERKEK' O KADAR RİSK
* Daha yüksek testosteron seviyelerine (%33) sahip olan erkeklerin, %10 oranında daha riskli yatırımlar yaptığı belirlendi. Harvard'lı 98 öğrencinin tükürük örnekleriyle yapılan bu araştırma, Evolution&Human Behavior'da yayınlandı (2008).
* Erkeklik hormonunun spor karşılaşmalarında yükseldiği, dolayısıyla erkek egemen bir işyerinde benzer bir etkinin yaşandığı tartışılıyor.
* Stockholm School of Economics'ten Doç. Anna Dreber'e göre, uzun vadeli, averajın üzerindeki testosteron seviyeleri, mantık dışı riskler almaya yol açabilir.
* Henüz kadınlarla ilgili benzer bir araştırma yok, ancak daha yüksek testosteronu olan kadınların da daha riskli kararlar alacağı varsayılıyor. Kadınların menstruasyon dönemlerinde, yani östrojen ve progesteron seviyelerinin en düşük olduğu zamanlarda daha çok risk aldığı biliniyor.
* Cambridge araştırmasına göre başarı, testosteron seviyelerini tetikliyor, bu da aşırı risk almaya neden oluyor. Başarısızlık ise kortizol oranını yükseltip aşırı ihtiyata neden oluyor (Nisan 2008).
TOSTESTORONU BOL ADAMI NASIL TANIRSINIZ
* Yüksek seviyede testosteronu olan erkeklerin çene ve elmacık kemikleri daha belirgin, 'sert erkek' dediğimiz türden.
* Cambridge Üniversitesi'nin yaptığı araştırmaya göre, başarılı borsacıların yüzük parmağı işaret parmağından daha uzun.
* Cinsel tercihten atletik yapıya, agresyondan girişimciliğe, pek çok özellik işaret parmağı-yüzük parmağı rasyosuyla bağlantılı bulundu. Hatta benzeri araştırmalar 'ayrımcılığı körüklediği' gerekçesiyle yarıda kesildi.