14 MART 2009 CUMARTESİ

Deniz Gökçe deniz.gokce@aksam.com.tr

Küçük ama iyi haberler!

Bazı insanlar galiba doğuştan kötümser ve kötümser haber yaymakla da bir iş yaptıklarını sanıyorlar. Bunun anlamıyorum ve bu bir bulaşıcı hastalık gibi, kişiden kişiye geçen ters bir etki yapmakta. Dünyada bitmeyen kriz yoktur. Aynen kalktıktan sonra geri yere inmeyen uçak olmadığı gibi. Ama uçak yere sağlam da iner paramparça da. Beni rahatsız eden sürekli uçağın yere paramparça ineceğini düşünen ve yayan insanlar. Medyadaki bu tür kişiler ciddi bir sorun!
Bugün ABD düzelecek ki, Avrupa ve dünyanın gerisi, biz dahil peşine takılsın. ABD şu anda 2008 son çeyreği büyüme sayılarını açıklamış ve revize etmiş bulunuyor. Bu sayılar yüzde 3.8 daralma olarak ilan edildiğinde yukarı doğru revize edilir ve eksi yüzde 5 sayısını aşar demiştim. Çünkü sanayi üretimi verileri kötü idi. Sonuçta yüzde eksi 6.2 olarak revizyon ilan edildi. Bunların bir kere daha revize edilerek eksi yüzde 6.4-6.5 arasına yükseltileceğini düşünüyorum. ABD'de profesyonel tahmincilerin konsensus tahmini 2009 birinci çeyreğinde de eksi yüzde 5.5 daralma olacağını da söylüyor. Bu da eksi yüzde 6 olabilir. Ama sonra toparlanma geleceğine dair sinyaller de var.
Mesela ocak ayında ABD kişisel geliri tahminlerin tersine yüzde 0.4 arttı. Gene ocak ayında ABD kişisel tüketimi tahminlerin tersine yüzde 0.6 arttı. Son 12 ayda kişisel gelir yüzde 1.9 artarken, gene son 12 ayda kişisel tüketim yüzde 1.0 azalmış bulunuyor. Haziran ayından bu yana ise, ilk defa tüketim hem nominal hem de reel (enflasyon ayıklanmış) olarak artmış bulunuyor. Kişisel tasarruf oranı ise (vergi sonrası gelirin kişi tarafından harcanmayan kısmı) ocak ayında yüzde 5 artmış bulunuyor. Bu 1995 yılından bu yana ilk tasarruf artışı! Tabii ki bir veya birkaç ay trend değildir ama davranışın değişmeye başladığı da ortada. Bekleyecek ve zaman içinde göreceğiz.
Grafik 1'de hem nominal hem de reel tüketim harcamalarının aylar itibarıyla artış veya azalışları gözükmekte. Kırmızı grafik aylar itibarıyla nominal trendi, mavi grafik ise reel değişme büyüklüklerini 2000 yılı fiyatları ile enflasyondan ayıklanmış olarak gösteriyor. Hem nominal hem de reel değişim gözle görülebiliyor.
Aşağıdaki Grafik 2 de iyi bir haberi gösteriyor.
ABD ISM İmalat Sanayii Endeksi şubat ayında 35.6 değerinden 35.8 değerine küçük bir yükselme sergiledi. Bu endeksin alt kalemi olan üretim endeksi de 32.1 değerinden 36.3 değerine yükseldi. Bu alt endeks hem ocak hem de şubat ayında yükselmiş bulunuyor. Bu değişmeler pozitif bir değişme değil, sadece düşüş hızının azaldığını ve tersine dönüşe yakın hale gelindiğini gösteriyor. Pozitif artış endekste 50 değeri ile başlar. Daha basit bir ifade ile, ABD şirketleri stoka yaptıkları üretimi erittiğinden yavaş yavaş yeniden üretime geçiyorlar. Bu da iki aydır (Ocak ve Şubat 2009) devam etmekte!

Yasal Uyarı: TurkMedya internet sitelerinde yayınlanan haberler ve köşe yazılarının tüm hakları TurkMedya Yayın Grubuna aittir. Kaynak gösterilerek dahi haberin veya köşe yazısının tamamı yazılı izin alınmaksızın kullanılamaz.
Sadece alıntı yapılan haberin veya köşe yazısının bir bölümü, alıntı yapılan habere/yazıya aktif link verilerek kullanılabilir.