AKÅžAM
Yaz aylarında saz çalan aÄŸustosböceÄŸi yerine güzel günlerde birikim yapıp kötü günlere hazırlanan karınca gibi olmak lazım. Bu ÅŸekilde davranıp doÄŸru strateji belirlerseniz kriz fırsata döner
Çince'de krizin iki anlamı var: Risk ve fırsat... Ekonomilerin bu çapta düÅŸüÅŸ zamanlarında, sahip olunan varlık fiyatları hızla deÄŸer kaybeder. Dolayısıyla normal zamanlarda alamayacağınız bir varlığı, kriz zamanlarında çok uygun fiyatlara alabilirsiniz. Bununla ÅŸu soru akla geliyor. Krizi fırsata kim çevirecek? EÄŸer kriz öncesinde geleceÄŸinizi tüketmiÅŸseniz veya gelecekte alacağınızı düÅŸündüÄŸünüz gelirleri kriz öncesinde harcamışsanız ve birikmiÅŸ bir tasarruf yerine, krize borçla girmiÅŸseniz, krizi fırsata çevirmek oldukça zordur. Bu nedenle, krizi fırsata çevirebilecek olanlar, kriz öncesinde yeterli birikim saÄŸlayıp, iyi olan günlerde fazla açılmayan, ama kötü günlerde açılacak ve ellerindeki tasarrufları yatırımlara dönüÅŸtürecek olanlardır.
HAYALLER GERÇEK OLABİLİR
Buradan çıkarılacak en önemli sonuç ÅŸudur; yaz aylarında saz çalıp ÅŸarkı söyleyen aÄŸustosböceÄŸi gibi olmak yerine, güzel günlerde birikim yapıp kötü günlere hazırlanan karınca gibi olmak gerekiyor. EÄŸer bu ÅŸekilde davranır ve yatırım stratejinizi de doÄŸru belirlerseniz, krizlerden sonraki dönemlerde önemli miktarda varlık sahibi olabilir, hatta hayal bile etmediÄŸiniz büyük fırsatları yakalayabilirsiniz. GeçmiÅŸ krizler önemli zenginler doÄŸurmuÅŸtur. Bunların bir kısmı akıllıca yatırımlarını yönlendirenler, bir kısmı da tesadüfi ÅŸekilde basamak atlayanlardır. Krizleri yakından incelemiÅŸ biri olarak halkımıza bu yazı dizisinde en azından mantıklı ve makul bir yatırım stratejisi vermek, vergileriyle bizi okutup bu seviyelere getiren vatandaÅŸa borcumuzdur.
BORSA HER ZAMAN KAZANDIRMAZ
2001 yılında yaÅŸananan krizde 10 bin dolarını borsaya yatıran bir kiÅŸi ortalama olarak 100 bin dolarlık bir meblaÄŸ kazandı. 'Borsada uzun vadede kazanılır' sözünü bilirsiniz. Evet bu söz doÄŸrudur fakat bunun anlamı paranızın tamamını gidip borsaya yatırmak demek deÄŸildir... Bu paranız için çok riskli konunun ayrıntılarını yarınki yazıda okuyabilirsiniz...
Kriz zamanlarında izlenmesi gereken yatırım stratejisi nedir?
Bir ÅŸeyin deÄŸeri, ÅŸartlar deÄŸiÅŸtiÄŸi anda deÄŸiÅŸir. Kriz zamanları da ÅŸartların anormal biçimde deÄŸiÅŸtiÄŸi zamanlardır. Dolayısıyla birçok varlığın (ev, hisse senedi, arsa, tahvil vs..) deÄŸerinin düÅŸük olduÄŸu zamanlardır. EÄŸer doÄŸru bir strateji ile hareket edilirse, küçük paraları büyütmek çok daha kolay olacaktır.
Yatırım stratejisini belirlerken en önemli konu VADE'dir. Hangi vade için elinizdeki tasarrufları kullanacaksınız? Uygun vade ne olmalıdır? Krizin fırsata çevrilmesi için minimum vade 2-3 yıl olmalıdır. Çünkü krizlerin dibi bulması, bunun varlık fiyatlarını dip seviyelere getirmesi en az 1 yıl sürmekte, bunun ardından ekonomilerin yeniden eski hallerine dönmesi ise 1 ila 3 yıl arasında bir zaman almaktadır. Ekonomi tekrar rayına girdikten sonra ise, iÅŸlerin açılıp büyümenin hızlanması ve varlık fiyatlarının istenilen ve çok karlı noktalara ulaÅŸması, ekonomide dip görüldükten sonraki 4-5 yıla uzayabilmektedir. Bu nedenle uzun vadede çok karlı bir yatırıma dönüÅŸmesini istediÄŸiniz paraya en az 3 yıl ihtiyacınızın olmaması lazımdır. Varsayalım ki ÅŸu an elinizde 30 bin lira tasarruf ettiÄŸiniz para olsun. Henüz ekonomik kriz devam ettiÄŸi için, ileride iÅŸinizi kaybedebilirsiniz ve bu paradan kullanmak zorunda kalabilirsiniz. Dolayısıyla kendinize en az 6 ay yetecek kadar bir miktarı hemen paraya çevirebileceÄŸiniz yatırım enstrümanlarında tutmalı ve paranın bu kısmından yüksek bir getiri beklememelisiniz. Yani bu parayı asla riske atmamalısınız. EÄŸer yüksek getiri bekliyorsanız yüksek risk alıyorsunuz demektir. Sonuç olarak 10 bin lirası likit fonlarda, aylık mevduatta veya 6 ay veya 9 ay içinde vadesi dolabilecek tahvil ve bonolarda tutulabilir.
Geriye 20 bin lira kalıyor. Bu parayı ise riske atacağız. Çünkü krizi fırsata çevirmek istiyoruz ve risk alacağız. Fakat vademizi en az 3 yıl olarak belirlediÄŸimiz için, bunun önemli bir yatırım olduÄŸunu düÅŸünmelisiniz.
Yatırım araçlarının bu tür zamanlar ve bu tür zamanlar sonrasındaki getirilerine baktığımızda en çok dikkati çeken ve çok yüksek getiriler saÄŸlayan yatırım aracının borsa olduÄŸunu görüyoruz. Dolayısıyla eÄŸer üç veya dört yıl içinde elimizdeki 20 bin liranın bize en azından başımızı sokacak bir ev aldıracak büyüklüÄŸe ulaÅŸmasını istiyorsak, borsa gibi riskli ama getirisi de çok yüksek olan yatırım araçları seçilmelidir.
YARIN
Dövize, altına, ev ve emlaÄŸa yatırım...