AKÅžAM 23 ÅžUBAT 2009, PAZARTESÄ°

Barzani: Irak hükümeti ile eşitiz

Arka Plan
Erbil'e bir toplantı için davet alır almaz telefona sarıldık. Bundan yaklaşık üç hafta önceydi. Kürt bölgesel yönetimi BaÅŸbakanı Neçirvan Barzani, Irak ordusunun Kerkük'ün etrafını çevirdiÄŸinden ÅŸikayet ediyordu. Irak'ın birçok bölgesinde seçim yapılmış ancak sonuçlar açıklanmamıştı. Böyle bir dönemde Abant toplantısı Kuzey Irak'ta yapılacaktı.
'Daha iyi zamanlama olamaz' dedik. Ve Neçirvan Barzani'den randevu almak için kolları sıvadık. Danışmanlarına ulaÅŸtık, orada olacağımız tarihlerde bize randevu vereceÄŸi ancak günün kesinleÅŸmediÄŸi söylendi.
Barzani'nin katılacağımız toplantıya geleceÄŸi söylendi, sonra o iptal edildi. En sonunda Erbil'den ayrılacağımız günün ertesi sabahına randevu verildi! Veren Barzani olunca da tüm seyahat planları yeniden düzenlendi tabii!
Randevu sabahı siyah gözlükler ve siyah takımlar içinde bir ÅŸoför ve bir koruma bizi otelden alarak zırhlı bir BMW'ye bindirdi. Erbil sokaklarında yaklaşık 20 dakika yol aldıktan sonra Barzani'nin üst seviyede korunan merkezine vardık.
Nazik bir aramadan geçtikten sonra büyük bir bahçenin içinde yol aldık ve nefis bir sarayın önünde durduk. BaÅŸbakan'ın danışmanları kapıda  bekliyorlardı. Onlarla birlikte içeri girdik ve Barzani'nin ihtiÅŸamlı ofisine çıktık. BaÅŸbakan bizi ayakta karşıladı. Çok sıcak davrandı.
Yaklaşık 40 dakika süren röportajda Barzani, Irak merkezi hükümetine meydan okudu. 'Onlarla eÅŸit ve ortağız. Kendilerine fazla güvenmesinler' diyerek Kerkük etrafında konuÅŸlanan Irak ordusunun geri çekilmesi için gözdağı verdi. PKK ile ilgili ise net konuÅŸtu: 'Biz bu toprakların Türkiye'ye karşı kullanılmasına asla izin vermeyeceÄŸiz. Bu nedenle geçtiÄŸimiz gün Öcalan'ın yakalanışı dolayısıyla Erbil'de yapılmak istenen gösteriye engel olduk.'
Ancak PKK ile ilgili olumlu mesaj verse de Türkiye'nin Kürt bölgesi ile ilgili direkt iliÅŸki kurmamasını eleÅŸtirdi.
43 yaşındaki Neçirvan Barzani aksansız Ä°ngilizcesi, sempatik tavırları ve dinamizmi ile Kürt dünyasının liderliÄŸine oynuyor. Ve Erbil'de konuÅŸulanlara göre kısa sürede bunu baÅŸaracak gibi görünüyor.

Türkiye Kuzey Irak'ta  konsolosluk açsın
Kürt bölgesel yönetimi BaÅŸbakanı Barzani: Biz ta Musul'dan konsolosun gelmesini deÄŸil Türkiye'nin Erbil'e konsolosluk açmasını istiyoruz.  DoÄŸrudan diyalog baÅŸlatmak çok önemli. Burada çok sayıda iÅŸadamı var. Her bürokratik iÅŸ için Musul'a gidiyorlar. Konsolosluk olmaması ekonomik iliÅŸkileri de etkiliyor

Erbil'e Türkiye'den 100'e yakın gazeteci ve yazarın gelmesi ve burada Kürt sorununun tartışılması size ne hissettirdi?
Bir ÅŸeyleri konuÅŸabilmek için iyi bir baÅŸlangıçtı. Erbil'de olması önemliydi. Türkiye'den ve buradan entelektüellerin temas etmesi önemli çünkü etkileÅŸim sadece siyasiler arasında olan bir ÅŸey deÄŸil. Öyle olsa bugün farklı olurdu. Sonuçta geçmiÅŸte Türkiye'deki sivil toplum ve medya çok olumsuz bir rol oynamıştı. Åžimdi bu düzeliyor.

PKK'YI O KADAR ÖNEMSEMÄ°YORUZ
Bu konferans geçtiÄŸimiz yaz Diyarbakır'da toplanacaktı ancak PKK tehdidi nedeniyle iptal edilmiÅŸti. BildiÄŸimiz kadarıyla örgüt burada toplanılmasından da rahatsız. Siz bu toplantıya izin vererek PKK'ya ne mesaj veriyorsunuz?
Bu toplantının PKK ile hiç alakası yok. Burada barış ve sorunların birlikte nasıl çözüleceÄŸi konuÅŸuluyor. Konu barış olduÄŸu sürece her ÅŸey kabulümüzdür. Biz PKK'yı öyle sandığınız gibi önemsemiyoruz.

Ama o tutumunda sert ve net. Hatta Türkiye'den katılan bazı isimleri gelmemeleri konusunda uyarmış.
Toplantıyı organize edenler ve PKK arasında bir yanlış anlama mı var yoksa bir problem mi, bilmiyorum. Ama bilinmesi gereken bir ÅŸey var ki bu bizim hükümetimiz ve PKK arasında deÄŸil.

Sorunlar olmasa da toplantıdan çıkanlar sizi ilgilendiriyor sanırım. ÖrneÄŸin Türkiye'nin Musul Konsolosu'nun gelmesi. Bunu Türk hükümeti ile bir yakınlaÅŸma olarak görüyor musunuz?
Pek emin deÄŸilim. Bu tabii ki iyi bir iÅŸaret ama biz ta Musul'dan konsolosun gelmesini deÄŸil Türkiye'nin Erbil'e konsolosluk açmasını istiyoruz. Bunu yapmanın zamanı geldi. DoÄŸrudan diyalog baÅŸlatmanın çok önemli ve gerekli bir adım olduÄŸunu düÅŸünüyoruz. Toplantı bunun için iyi bir adım.

Öyleyse açılış konuÅŸmasını yapmanız beklendiÄŸi halde neden gelmediniz?
Bazı iç sorunlarla meÅŸguldüm. O gün Erbil'de bile deÄŸildim. BaÅŸka bir sebebi yok.

Yani gelmesi beklenen AKP milletvekillerinin BaÅŸbakan'ın talimatı ile gelmekten vazgeçmelerinin sizin toplantıya katılmamanız üzerinde etkisi yok mu?
Vekiller katılsa da katılmasa da toplantı kendi başına olumlu bir organizasyondu. Akademisyenlerin ve gazetecilerin bir araya gelmesi siyasi toplantılardan daha önemli.

Türkiye ile iliÅŸkimiz ABD sayesinde deÄŸil
ABD Irak'tan çekilecek. Bu, Kürt bölgesinin ve Türkiye'nin birbirine daha fazla ihtiyaçları olacağı anlamına mı geliyor?
Ä°liÅŸkilerimizin önemi ABD faktörünün çok ötesinde. Bizim Türkiye ile iliÅŸkimiz ABD sayesinde deÄŸil. Bunu iyi anlayın lütfen. ABD burada olsa da olmasa da biz Türkiye ile iyi iliÅŸkiler kurmak istiyoruz. Amerikalılar buraya gelmeden önce de bizim Türkiye ile iliÅŸkilerimiz vardı ve onlar gittikten sonra da bu iliÅŸkilerin devam etmesini umuyoruz. Bizi baÄŸlayan uzun bir sınır, akrabalıklar ve ekonomik iliÅŸkiler var.

OBAMA 'SORUMLU ÇEKÄ°LME' DEDÄ°
Obama hükümeti ile diyaloÄŸunuz oldu mu?
Elbette. Yeni yönetim ile kontakt halindeyiz. ABD'nin Irak'a belli bir amaç için geldiÄŸinin ve bir gün döneceÄŸinin farkındayız. Ama bizim için önemli olan BaÅŸkan Obama'nın son konuÅŸması. O konuÅŸmada BaÅŸkan 'sorumlu çekilme'den bahsetti. Bunun bizim için anlamı büyük.

Nedir anlamı?
Bu, Irak'ın ÅŸu anki problemleri bitmeden askeri güçlerin çekilmeyeceÄŸi anlamına geliyor. Irak bu ÅŸekilde istikrarlı ve müreffeh olacak.

Sonuçta ABD çekildiÄŸinde Kürt bölgesinde bir Amerikan üssü olacak mı?
Hayır, biz bu konuya odaklanmıyoruz. Önemli olan ÅŸu: Ne yapılırsa yapılsın bu Irak çerçevesi içinde olacak. ABD'nin bu ülkede bir sorumluluÄŸu var. Lütfen bunu hafife almayalım. ABD güvenli ve istikrarlı bir Irak istiyorsa Irak'ın sorunlarını çözecek bir sistem bulmak zorunda.

Ciwan'a TRT-ÅžeÅŸ'e  çık dedim
TRT-ÅžeÅŸ için Rojin'i arayıp çıkmasını rica etmiÅŸtiniz. BaÅŸka sanatçılarla da temasınız oldu mu?
Evet, Rojin'i arayıp bu adımın ne kadar önemli olduÄŸunu söylemiÅŸ ve onu cesaretlendirmiÅŸtim. BaÅŸka sanatçıları da aradım. ÖrneÄŸin Ciwan Haco'yu. Onu da yüreklendirdim.

Irak ordusu bizden izinsiz buraya giremez
Kerkük'ün etrafını Irak ordusu kuÅŸattı. Siz buna karşı çıkıyorsunuz. Merkezi hükümetle güç çatışması mı yaşıyorsunuz?
Kerkük ve diÄŸer problemli alanlar ile ilgili anayasanın uygulanması gereken maddesi belli. Ancak adı üzerinde, bunlar problemli alanlar. Yani ne BaÄŸdat'taki hükümetin bu alanlar üzerinde tam bir hakkı var ne de bizim. O yüzden oturup anlaÅŸmalıyız. Ama aramızda bir koordinasyonsuzluk var. Onlar federal devlet olarak buralara gelme hakkına sahip olduklarını düÅŸünüyorlar. Biz ise bu haklarının olmadığını söylüyoruz.

İran'la ekonomik ve siyasi yakınlaşma
Siz ABD'nin en sadık müttefikiydiniz. Onlar gidince kendinizi yalnız hissetmeyecek misiniz?
ABD ile uzun bir geçmiÅŸimiz ve tecrübemiz var. Tarih bize yalnızca onlara güvenmememizi öÄŸretti. Üstelik tek müttefikimiz ABD deÄŸil. Birçok müttefikimiz var.

Bu müttefiklerden biri Ä°ran mı? Tahran, Erbil ve Süleymaniye'de konsolosluklar açtı, doÄŸrudan diplomasi içinde sizinle...
Evet, Ä°ran burada konsolosluk açan ilk ülke. Ara sıra iliÅŸkilerimiz iniÅŸli çıkışlı olabilir ama önümüzdeki dönemde hem ekonomik hem de siyasi yakınlaÅŸma olmasını bekliyoruz.

Ä°ran'ın konsolosluk açarken Türkiye'nin sizinle doÄŸrudan iliÅŸki kurmamasına ne diyorsunuz?
Biz ilk günden itibaren Türkiye'nin bizimle iliÅŸki kurmasını bekliyoruz. Bence artık kararını vermeli. Burada iÅŸ yapan çok sayıda iÅŸadamı var. Onlar her bürokratik iÅŸ için Musul'a gidiyorlar. Burada konsolosluk olmaması ekonomik iliÅŸkileri de etkiliyor.

Birkaç yıl önce buraya gelen malların yüzde 5'i Türkiye patentliydi ÅŸimdi ise oran yarıya düÅŸmüÅŸ. Sırf konsolosluk sebebiyle olamaz. Neden?
DiÄŸer sınırlar açıldı, baÅŸka yerlerden de mal geliyor artık. Oran bu sebeple azaldı.

• PaylaÅŸ |  Google    Live    Facebook    Twitter    Digg|      

• DiÄŸer Roportajlar

  • Sınırlar acılırsa Azeriler de kazanır
    
  • Laikcilerin Ä°slam'a bakısı Amerikalılardan daha vahim
    
  • 'ABD'nin artık PKK'ya ihtiyacı yok'
    
  • PKK'yı tasfiye süreci nisanda Erbil'de baÅŸlıyor
    
  • UyuÅŸturucu kullanımı suç oranını artırdı