08 MAYIS 2009 CUMA

Deniz Gökçe deniz.gokce@aksam.com.tr

FIAT: Yeni otomotiv devi

Ekonomik krizden fazlasıyla etkilenen ABD otomotiv endüstrisinin üç büyüğünden Chrysler'in FIAT ile yaptığı anlaşmanın sonucu ilgiyle izlenirken Almanya'da krizle boğuşan OPEL de kurtarılmak için bekliyor. GM'in çoğunluk hisselerine sahip olduğu OPEL'e Alman hükümetinin yardımı reddetmesi, ortaya çıkan iki alıcıya gözlerin çevrilmesine sebep oldu. Kanada-Avusturya ortaklığı olan otomotiv parçaları tedarikçisi Magna alıcı firmalardan birincisi. Fakat ikinci alıcı daha fazla dikkat çekiyor. FIAT, Chrysler'den sonra OPEL'e de hakim olacak mı? Şu sıralarda tartışılan konu bu.
FIAT (Fabbrica Italiana Automobile Torino) 1899 yılında Agnelli ailesinin de içinde bulunduğu bir grup yatırımcı tarafından Torino'da kuruldu. Öncelikle otomobil, sanayi ve tarım araçları üretimi yapan grup zaman içerisinde faaliyetlerini çeşitlendirdi. Sanayi ve finans sektörlerine de el atarak bugün İtalya'nın en büyük sanayi grubu oldu. Dünyada 1063 firma ile 61 ülkede faaliyetini sürdürürken 111.000'i İtalya'da olmak üzere 223.000 kişiye istihdam sağlamakta.
En büyük üretim tesisi Brezilya'da, ayrıca Arjantin ve Polonya'da da fabrikaları mevcut. Türkiye'de dahil olmak üzere çeşitli ülkelerde de ortak yatırımları var. FIAT markasının dışında Lancia, Alfa Romeo, Ferrari ve Maserati markalarının da üretimini yapmakta.
2009 yılı Mart ayında FIAT, satış hacmini artıran nadir otomotiv firmalarından biri olarak, Avrupa'daki pazar payını % 7,4'ten % 9,2'ye çıkardı. FIAT şefi Sergio Marchione, kriz sonrasında dünyada ancak altı otomotiv firmasının yaşamını devam ettireceğini, bunun için de yıllık satışının 5,5 milyon araca ulaşması gerektiğini ileri sürmekte. FIAT'ın 2008 üretim rakamı 2,15 milyon araç. Onun için de Marchione Chrysler ve OPEL'i grubuna katma çabası gösteriyor. 2008 yılında Chrysler satışlarının 1,7 ve Opel satışlarının ise 1,3 milyon araca eriştiği düşünülürse Marchione'nin hedefi açıkça görülüyor. Gerek Chrysler gerekse Opel alımlarında FIAT'ın hiçbir nakit ödeme yapmayacağı da göz önünde tutulursa bu operasyonun ne kadar akıllı bir adım olduğu kolayca görülür.
OPEL'in FIAT tarafından devralınmasına çeşitli yönlerden itiraz gelmekte. Her iki markanın otomotiv pazarında benzer modellerdeki rekabeti en büyük engel olarak görülmekte. Dolayısıyla da FIAT tarafından devralınması ile OPEL'in belli markalarının piyasadan çekileceği söyleniyor. Alman Sosyal Demokrat Partisi (SPD) ve IG Metall Sendikası bu durumda OPEL tesislerinden bir bölümünün kapatılacağı ve çok sayıda çalışanın işlerinden olacağını öne sürmekte.
Bu eleştiriye karşı, dizel motorlarına sahip Opel Corsa ve Fiat Punto modellerinin tüm benzerliklerine karşın, Corsa satışlarının azalmadığı, benzinli motorlara sahip Opel Corsa ve Fiat Bravo'da da aynı başarının elde edileceği belirtilmekte. FIAT taraftarlarının öne sürdüğü tez de, Opel'in orta büyüklükte araç pazarındaki hakimiyeti ile FIAT'ın küçük motorlu araç pazarındaki hakimiyetinin birleşmesinin etkili olacağı.
İkinci itiraz ise FIAT'ın çok borçlu olduğu (14,2 milyar Euro) ve likidite sıkıntısı çektiği, OPEL'i almak istemesinin tek sebebinin de Alman hükümetinin finansal desteğine erişmek olduğu. Buna karşılık FIAT, birleşmenin yalnızca grubun otomotiv kısmıyla olacağı ve mevcut borçların anlaşma dışında tutulacağı konusunda garanti vermekte.
4 Mayıs Pazartesi günü Marchione 'spor kazağı ile Almanya Ekonomi Bakanı Guttenberg'i ziyaret ederek Opel'i devralma koşullarını belirten teklif yazısını verdi. Bu görüşmenin arkasından koalisyon ortağı SPD'nin Başbakan Yardımcısı, Dışişleri Bakanı Steinmeier ile de görüştü. FIAT'ın kriz 'büyücüsü' Marchione'nin hayal ettiği, FIAT-Chrysler-Opel birleşmesiyle yıllık 80 milyar Euro cirosu olan ve 7 milyon araç üreten bir otomotiv devi yaratmak. Bu devin Toyota'dan sonra dünyanın ikinci büyük otomobil üreticisi olması planlanıyor.
Marchione'nin Alman hükümetine yaptığı teklif epey gürültü koparacağa benziyor. Her ne kadar, Rüsselsheim, Bochum ve Eisenach'taki ana üretim tesislerini muhafaza edeceğini söylese de, Kaiserslautern'deki motor ve parça tesislerinin kapatılması ile 3.300 çalışan işsiz kalacak. Ek olarak da Alman hükümetinden 5 ila 8 milyar Euro bir destek istenmekte. Financial Times gazetesinin tahminine göre bu birleşme sonucunda 8-9.000 kişi işini kaybedecek.
27 Eylül'de yapılacak Almanya Parlamento seçimlerinin yaklaşması görüşmeleri zaman baskısı altına almakta. Koalisyonun büyük ortağı Hıristiyan Demokratlar (CDU) FIAT'a olumlu bakarken, Sosyal Demokratlar (SPD) ve sendikalar işyeri kaybı olması dolayısıyla Kanada-Avusturya ortak kuruluşu Magna'yı tercih etmekte. Marchione ise bütün operasyonu mayıs ayı sonuna kadar bitirme dileğinde.

Yasal Uyarı: TurkMedya internet sitelerinde yayınlanan haberler ve köşe yazılarının tüm hakları TurkMedya Yayın Grubuna aittir. Kaynak gösterilerek dahi haberin veya köşe yazısının tamamı yazılı izin alınmaksızın kullanılamaz.
Sadece alıntı yapılan haberin veya köşe yazısının bir bölümü, alıntı yapılan habere/yazıya aktif link verilerek kullanılabilir.