AKŞAM GAZETESİ | EKONOMI | 05 HAZİRAN 2009, CUMA
İşte yeni teşvik paketi
Erdoğan, Türkiye'nin uzun zamandır beklediği teşvik paketini ekonomi kurmayları ile Ankara'da açıkladı. Pakette, Türkiye gelişmişlik düzeyine göre dört bölgeye ayrılıyor. Vergi ve faiz indirimleri de bölgelere göre değişiyor. 12 sektörü özel olarak destekleme kararı alan hükümet, işsizliğin çaresini de geçici iş ve mesleki eğitimde buldu. KOBİ'leri rahatlatacak Kredi Garanti Fonu da devreye giriyor
Hükümetin yaklaşık 1.5 yıldır üzerinde çalıştığı paketten 12 sektöre teşvik 500 bin kişiye iş vaadi çıktı. Başbakan Recep Tayyip Erdoğan tarafından ekonomiden sorumlu bakanların da katıldığı bir basın toplantısıyla açıklanan paket 3 ana başlıktan oluşuyor. Paketin ilk bölümünde Türkiye dört ayrı bölgeye ayrılarak, yatırımcılara bu bölgelerin gelişmişlik düzeyine göre teşvik sağlanıyor. 4 bölgede 12 ayrı sektörün kümelenmesi amaçlanıyor.
İkinci ana başlık ise istihdamla ilgili. Başbakan Erdoğan Türkiye'nin kronik sorunu haline gelen işsizlikle mücadele için 6 aya kadar yeni iş alanları açacaklarını söyledi. Bu çerçevede yaklaşık 120 bin işsiz okulların ve sağlık kuruluşlarının bakım ve onarımı olmak üzere ağaçlandırma, erozyon kontrolü gibi işlerde çalışacak. Paketin üçüncü bölümü ise iş dünyasının uzun süredir beklediği Kredi Garanti Fonu. Fon 1 milyar dolardan oluşacak ve KOBİ'lerin banka kredisine ulaşması kolaylaştırılacak.
Halkta para var
BAŞBAKAN Tayyip Erdoğan, basın toplantısında gazetecilerin sorularını da yanıtladı. 'Kriz varsa çaresi de var' kampanyasına halktan 'Paramız yok' tepkileri geliyor hatırlatması yapılınca Erdoğan şu cevabı verdi:'Kriz varsa, çare de var' kampanyasını destekliyoruz. 'Harcayacak para yok' diyenler yanılıyor. Kusura bakmayın arkadaşlar halkta para var. 'Para yok' diye bir şey yok. Biz gelince en düşük memur maaşı 660 liraydı şimdi 1.200 liraya çıktı. Bu kampanya iyi neticeler verecek' dedi.
4 bölgeye, 4 ayrı yatırım teşviği
3 ve 4 BÖLGE: Doğu ve Güneydoğu illerinin yer aldığı üçüncü ve dördüncü bölgelerde tarım ve tarıma dayalı imalat sanayi, konfeksiyon, deri, plastik, kauçuk, metal eşya gibi emek yoğun sektörler teşvik edilecek. Turizm, eğitim, sağlık yatırımları da desteklenecek.
İKİNCİ BÖLGE: Doğu ve Güneydoğu'ya göre nispeten daha gelişmiş illerin bulunduğu bu bölgede teknoloji yoğun sektörler desteklenecek. Bunlar, makine imalat, akıllı-çok fonksiyonlu tekstil, metalik olmayan mineral ürünler, kağıt, gıda ve içecek imalatı sektörleri olarak belirlendi.
BİRİNCİ BÖLGE: Gelişmiş kentlerin bulunduğu bu bölgede ise motorlu kara taşıtları, elektronik, ilaç, makine imalat ve tıbbi hassas ve optik alet yatırımları desteklenecek.
Bu kapsamların hiçbirinde bulunmayan yatırımlar ise genel teşvik sistemi kapsamında KDV ve gümrük vergisi muafiyeti ile desteklenecek. 81 ilin tamamı yeni teşvik sisteminden faydalanacak.
Vergi indirimi, kredi faizi desteği
YATIRIMCILAR elde edecekleri kardan yüzde 20 yerine birinci bölgede yüzde 10, ikincide yüzde 8, üçte yüzde 4, dörtte yüzde 2 kurumlar vergisi ödeyecek. İşveren sağladığı yeni istihdam için SSK işveren katkı payını birinci bölgede iki yıl, ikinci bölgede üç yıl, üçüncü bölgede beş yıl, dördüncü bölgede 7 yıl boyunca ödemeyecek. Yani Diyarbakır'daki bir işadamı 7 yıl boyunca SSK priminden muaf olacak. Üçüncü ve dördüncü bölgelerde yatırım yapanların kullandıkları TL kredi faizinin üçüncü bölgede 3 puanını, dördüncü bölgede 5 puanını Hazine karşılayacak. Bu oranlar döviz cinsi krediler için sırasıyla 1 ve 2 puan olarak belirlendi. Öte yandan hükümet, yatırıma da katkı sağlayacak. Bu oranlar 4. bölgede yüzde 60, 3'te yüzde 40, 2'de yüzde 30 ve 1'de yüzde 20 olarak belirlendi.
12 sektöre destek
TUTARI 250 milyon lira olan yatırım projeleri, büyük yatırımlar olarak adlandırılıyor. Büyük proje yatırımları kapsamında 12 sektör belirlendi. Bunlar, kara taşıtı, tekstil, konfeksiyon, deri, madencilik, tıbbi aletler, ilaç, elektronik hava aracı, makine imalatı, demiryolu, liman, transit boru hattı taşımacılığı ve kimya. Bu sektörlerdeki yatırımlar için için kurum ve gelir vergisi indirimi farklı uygulanacak. SSK priminde işveren hissesi belli süre Hazine tarafından karşılanacak. Az gelişmiş bölgelerde yatırımların kredi faizinin bir bölümü karşılanacak.
Ve KOBİ'lere Kredi Garanti Fonu geldi
KREDİ Garanti Fonu'ndan yıllık cirosu 25 milyon liranın altında ve en fazla 250 çalışanı olan KOBİ'ler yararlanacak. 30 Haziran 2008'den önce takibe düşmüş borcu olmaması şartı aranacak. Sistem iki yıl boyunca sağlanacak krediler için uygulanacak. Kredinin yüzde 65'ine Hazine'nin desteğiyle kefalet verilecek, kredi riskinin yüzde 35'ini bankalar üstlenecek. İlk etapta kredi garanti kurumlarına 1 milyar lira kaynak aktarılacak.
2010 kritik tarih
PAKETTE istihdamı artırmak için diğer bölgelerde bulunan tekstil, konfeksiyon ve hazır giyim, deri ve deri mamullerinin yatırımlarını üç ve dördüncü bölgelere taşımak isteyenlerin en az 50 istihdam sağlamak koşuluyla 5 yıl süreyle SSK işveren primi Hazine tarafından karşılanacak, bu firmalara kurumlar vergisi yüzde 20 yerine yüzde 5 olarak uygulanacak ve nakliye masraflarını hükümet karşılayacak. Ancak bu fırsattan yararlanmak için yatırımın 2010 yılı sonuna kadar başlamış olması şartı getirildi. Önceki teşviklerden yararlananlar ise ister mevcut teşviği ile devam edecek, ister yeni paketlerden gelecek avantaj şemsiyesi altına da girebilecek...
Ağaç dikene para verilecek
BAŞBAKAN Erdoğan tarafından açıklanan kriz paketinin ikinci ayağını ise istihdam oluşturuyor. Pakette 120 bin kişinin yaz aylarında geçici iş sahibi olması planlandı. İşte hükümetin yeni iş fırsatları...
l Okul, hastane ve diğer sağlık kurumlarındaki bakım ve onarım işleri
l Ağaçlandırma, fidan dikme ve erozyon kontrolü.
l Çevre düzenlemesi, arazi ıslahı, park, bahçe düzenlemesi.
l Ödemeler saat başı olarak yapılacak.
l Bir kişinin alacağı maaş asgari ücretin üzerinde olamayacak.
500 bin kişi için mesleki eğitim
İŞSİZLERE toplum yararına yapılacak işlerin yolunu açmanın dışında yüz binlerce kişiye de mesleki eğitim verilecek. Kurslar aracılığıyla 200 bin işsize mesleki beceri kazandırılacak. 10 bin işsize girişimcilik ve eğitimi danışmanlığı verilecek. Lise ve üstü eğitim aldığı halde işsiz olan 100 bin gencin de stajyer olarak istihdam edilmesi sağlanacak. Yaklaşık 500 bin kişiye mesleki ve girişimcilik eğitimi veya doğrudan istihdam imkanı oluşturulacak.