Her derde deva bitkiler bahçesi

Zeytinburnu Belediye Başkanı Aydın, kurdukları Tıbbi Bitkiler Bahçesi'ni anlattı. Bahçede 600'ün üzerinde bitki yetiştiriliyor. Tıbbi araştırmalar yapılıyor ve bitkilerden sağlığa dost kozmetikler üretiliyor

boton
Süleyman ARIOĞLU/İSTANBUL
Stres, yorgunluk çağın hastalıkları. Dünya her derde deva bitkilerin tedavi edici, hastalıklara karşı koruyucu özelliklerini çoktan keşfetti. Doğal bitki pazarı her geçen gün daha da büyüyor. Zeytinburnu Belediyesi de Merkezefendi Geleneksel Tıp Derneği ile birlikte, 2005'te Türkiye'nin ilk ve en büyük Tıbbi Bitkiler Bahçesi'ni kurdu. Bahçede 600'ün üzerinde bitki türü yetiştiriliyor. Çeşitli sağlık problemlerine iyi geldiği bilinen ve pek çoğu da artık bilinmeyen bitki türleri, araştırmacılar tarafından Türkiye'nin ve dünyanın çeşitli bölgelerinden bulunarak merkeze getiriliyor, bitkilerin ihtiyaç duyduğu iklim koşulları yaratılarak yetiştiriliyor.

MERKEZ EFENDİ'NİN İZİNDE
Zeytinburnu Belediye Başkanı Murat Aydın, Tıbbi Bitkiler Bahçesi'ni Kanuni Sultan Süleyman'ın annesi Hafsa Sultan'ı iyileştiren, mesir macununun mucidi Merkez Efendi'den esinlenerek kurduklarını anlattı. Avrupa'da yetişen 7 bin endemik bitkiden, 3 bin 500'ünün bulunduğu Türkiye'nin, bitki çeşitliliği yönünden en zengin ülkelerden birisi olduğunu anlatan Aydın, bu zenginliklerden yararlanılmadığını dile getirdi. 16. yüzyılda Zeytinburnu'nda yaşayan Merkez Efendi'nin bu bitkileri kullanarak koruyucu hekimlik yaptığını söyleyen Aydın projeyi şöyle anlattı:
'Merkez Efendi'nin zamanında kullandığı ama artık yararlanılmayan zengin bitki çeşitliliğinden yola çıkarak, dikkatleri bu konu üzerine çekmeyi istedik. Amerika, Japonya gibi dünyanın gelişmiş ülkelerinde modern tıp, geleneksel tıpla barışık. Koruyucu hekimlikte, geleneksel tıptan yararlanıyorlar. Çoğu ülke bizim gibi ülkelerden bitkileri topluyor, işliyor sonra geri satıyor. Biz de sistemi tersine çevirmek için yola çıktık.'
Türkiye'nin tıbbi bitkilerle ilgili bilimsel birikiminin bu projede toplandığını söyleyen Başkan Murat Aydın, endüstrileşmeyi amaçladıklarını anlattı. Aydın, 'Bu bölge geleneksel tıbbın, doğal beslenmenin bilimsel merkezine dönüşecek. Türkiye'de bu anlamda bilinçlenme sağlanacak' dedi.

600'den fazla bitki yetiştiriliyor
Merkezefendi'de, 14 dönümlük alanda kurulu, Tıbbi Bitkiler Bahçesi'nde 600'ün üzerinde bitki türü yetiştiriliyor. Merkezde 5 bilim insanı çalışıyor. Burada tıbbi bitkiler araştırılıyor, üretiliyor ve tanıtılıyor. Tıbbi Bitkiler Bahçesi, üniversite öğrencilerine, hekimlere ve araştırmacılara da eğitim olanağı sağlıyor. Sağlık Araştırmaları Merkezi, Sera ve Herbarium ile laboratuvardan oluşan Tıbbi Bitkiler Bahçesi'ndeki çalışmalar Yrd. Doç. Dr. Murat Çekin'in koordinatörlüğünde yürütülüyor. Bitki atıklarının doğal gübre olarak değerlendirildiği, sentetik gübre ve ilaçlardan kaçınılan bahçede, sulamada tasarruflu damlama ve yağmurlama yöntemleri kullanılıyor. Sağlık Araştırmaları Merkezi'nde ise eczacılar ile hekimler için seminerler ve kurslar düzenleniyor. Bahçede Türkiye'deki bitki varlığının sürmesine katkıda bulunmak için tohum bankası da bulunuyor.

Doğanın şifası
Tıbbi Bitkiler Bahçesi'nde yetiştirilen bazı bitkiler ve sağlığa faydaları şöyle: Keçi sedef otu: Kökü, diyabet hastalarında şeker düşürücü olarak kullanılıyor. Çiçekli toprak üstü kısmı ise çay ve tentür olarak kullanılıyor.
Sığır kuyruğu: Çiçek, yaprak ve kökleri, üst solunum yolu enfeksiyonlarında yumuşatıcı etki gösteriyor.
Kedi otu: Zihinsel yorgunluk ve uykusuzluğa iyi geliyor.
Dul avrat otu: Yaprak ve kökleri, cilt rahatsızlıklarında ve saç dökülmelerine karşı kullanılıyor.
Çoban çantası: Çiçekli toprak üstü kısmı kanama durdurucu, tansiyon dengeleyici etkiye sahip. Diyare ve kabızlıkta da etkili.
Deve dikeni: Tohumları karaciğer yenileyici olarak kullanılıyor.
Peygamber çiçeği: Çiçeklerinden göz rahatsızlıklarına iyi geliyor.
Mayıs papatyası: Çiçekleri iltihabı kurutmakta kullanılıyor.
Ekinazya: Çiçekli toprak üstü kısımları ve üçüncü yıldan sonra kökler bağışıklık sistemini güçlendiriyor.
Sarı kantaron: Depresyon tedavisinde ve sinir yaralanmalarında kullanılıyor. Papaya: Mide rahatsızlıklarına iyi geliyor.

Çiçek parfümü ve sabunu yapılıyor
Bahçede bitkiler çiçek açınca toplanıp, preslenerek kurutuluyor. Bitkilerden ayrıca uçucu ve sabit yağlar ile merhem, krem, parfüm, kolonya ve sabun yapılıyor. Laboratuvarda Kamboçya mantarı ve kefir üretiliyor, bitki özleri hazırlanıyor. Bahçedeki serada ise muz, papaya, pasiflora gibi tropik bitkilerin de aralarında bulunduğu pek çok tür yetiştiriliyor.