23 HAZİRAN 2009 SALI

Metin Taş-Sezgin Özcan metin.tas@aksam.com.tr-sezgin.ozcan@aksam.com.tr

Hangisi doğru?

Sosyal Güvenlik Kurumu'na ödenen primlerin hangi durumlarda 'toptan ödeme' şeklinde geri alınabileceğini 12 Mayıs 2009 günü Akşam'da yazmıştık. 5510 sayılı Kanun'a göre 4/a (SSK) kapsamında sigortalı olanların;
1 Ekim 2008 tarihinden önceki döneme ilişkin hem işverenin hem de kendilerinin ödediği,
1 Ekim 2008 tarihinden sonraki döneme ilişkin olarak ise sadece sigortalının kendisi adına bildirilen,
malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primler geri alınabiliyor. Geri alınan primlere 1 Ekim 2008 öncesine ilişkin olarak herhangi bir faiz (güncelleme katsayısı) uygulanmazken; 1 Ekim 2008 ve sonrası için faiz uygulanıyor.

YÖNETMELİKTE YER ALAN HÜKÜM
Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği'nin 63. maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan hüküm aynen şöyle:
'Toptan ödeme tutarı, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primleri güncelleme katsayısı ile güncellenerek hesaplanır. Kanunun 4. maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (c) bendi (SSK ve Emekli Sandığı) kapsamındaki sigortalıların kendisinin ve işverenlerinin, (...) ödediği malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primlerinin her yıla ait tutarı, primin ait olduğu yıldan itibaren yazılı istek tarihine kadar geçen yıllar için, her yılın gerçekleşen güncelleme katsayısı ile güncellenerek toptan ödeme şeklinde verilir.'
Dikkatle incelendiğinde fark edileceği üzere yasa hükmünün aksine, yönetmelikte tarih farkı gözetilmeksizin hem sigortalının hem de işverenin ödediği primlerin geri alınabileceği belirtiliyor.
Oysa Yasa'nın 31 ve 36. maddeleri hükmüne göre, 1 Ekim 2008 tarihinden sonraki dönem için sigortalının kendisi adına bildirilen malullük, yaşlılık ve ölüm sigorta primleri iade ediliyor. Yani, hem sigortalı hem de işveren payı değil; sigortalının kendi payı iade ediliyor. Primlerin ödenmiş olması değil, bildirilmiş olması yeterli sayılıyor.

YÖNETMELİK YASAYA AYKIRI OLAMAZ
Yasa ve yönetmelik arasındaki bu çelişki, konuyu tam olarak kavrayamayanların kafasını karıştırıyor. Bunun sonucunda haklı olarak soruyorlar: 'Hangisi doğru?' Hemen belirtelim, yönetmeliğin yasaya aykırı olması mümkün değil. Yani, uygulamanın yasa hükümlerine göre yapılması gerekiyor. Daha önce yönetmelikte unutulan 'bilgi notu' gibi, bu konunun da gözden kaçtığını düşünüyoruz. Gözden kaçmış olan bu çelişkinin kısa süre içinde düzeltileceğini umuyoruz. Yoksa kafalar iyice karışacak.

GÜNÜN SÖZÜ
'İsterseniz yanlış düşünün, ama her durumda kendi kafanızla düşünün.' (Doris Lessing)

Askere gitmek istersem kıdem tazminatı alabilir miyim?
ÇOK eski ve sürekli bir Akşam okuruyum. Değerli vaktinizi almamak için konuyu kısa tutuyorum. Bir yıldan fazla süredir özel sektörde bir firmada sözleşmeli olarak çalışıyorum. Askere gitmek istersem kıdem tazminatı alabilir miyim? Konuyla ilgili cevaplarda bir yıllık çalışma şartı arandığı yazıyor. Peki, sözleşmeli çalışanlar da aynı haktan yararlanabilir mi? Aykut Okay
1475 sayılı (eski) İş Kanunu'nun yürürlükte olan 14. maddesine göre, İş Kanunu'na tabi olarak en az bir yıl hizmeti bulunup, hizmet sözleşmesi muvazzaf askerlik hizmeti nedeniyle sona erenlere kıdem tazminatı ödenir.
Sözleşmeli personel statüsü kamuda çalışanlar için söz konusu olup, sözleşmeli olarak çalışmaktan neyi kastettiğinizi anlayamadık. Kastınız sözleşmenizin belirli süreli olduğu ise, hizmet sözleşmesinin belirli süreli olması, kıdem tazminatı talep etmeye engel teşkil etmez. Ancak sözleşmenin kanunda öngörülen bir biçimde sona ermiş olması gerekir. Sözleşmeniz askerlik nedeniyle sona ereceğinden kıdem tazminatı ödenmesi gerekir.

AKLINIZDA BULUNSUN
İçincesapıtana ceza var
Kabahatler Kanunu'nun 35. maddesi gereğince; sarhoş olup başkalarının huzurunu bozana kolluk kuvvetleri tarafından 69 TL idari para cezası veriliyor. Ayrıca, ayılana kadar kontrol altında tutuluyor.

Yazlık evimin emlak vergisini ödemeyebilir miyim?
EŞİM ve ben emekli öğretmeniz. Eşimin üzerine kışlık bir evimiz, benim üzerime yazlık bir evimiz var. Eşim kışlık evimizden emlak vergisi ödememe hakkından yararlanmaktadır. Ben de yazlık evimizin emlak vergisi ödememe hakkından yararlanabilir miyim? Berna Yaz
Belirli zamanlarda dinlenme amacıyla kullanılan yazlık türü konutlar için indirimli (sıfır oranlı) emlak vergisi uygulamasından yararlanılamıyor. Tek bir eve yazlık olarak sahip olunsa da emlak vergisi ödenmesi gerekiyor. Ancak yazlık evde sürekli oturulması ve başka evin de olmaması halinde yazlık ev için de emlak vergisi ödenmemesi söz konusu olabiliyor. Bu durumda ikamet kaydının, yazlık evin bulunduğu yer muhtarlığında olması gerekiyor. Yazlık evinizi daimi ikametgah olarak kullanmadığınızdan emlak vergisini ödemeniz gerekiyor.

Yasal Uyarı: TurkMedya internet sitelerinde yayınlanan haberler ve köşe yazılarının tüm hakları TurkMedya Yayın Grubuna aittir. Kaynak gösterilerek dahi haberin veya köşe yazısının tamamı yazılı izin alınmaksızın kullanılamaz.
Sadece alıntı yapılan haberin veya köşe yazısının bir bölümü, alıntı yapılan habere/yazıya aktif link verilerek kullanılabilir.