30 HAZİRAN 2009 SALI

Metin Taş-Sezgin Özcan metin.tas@aksam.com.tr-sezgin.ozcan@aksam.com.tr

Kapıcıları bekleyen tehlike!

Apartmanlarda toplu halde yaşamanın sonucu olarak, ortak alanların temizliği ve bakımı gibi bazı işlerin, birilerine gördürülmesi ihtiyacı ortaya çıkıyor. Bu tür hizmetlerin gördürülmesinde yaygın uygulama, kapıcı çalıştırılması. Ancak apartmanlarda kapıcı istihdam edilmesi, giderek azalıyor. Bunun çeşitli sebepleri olmakla birlikte, ana sebeplerden birini son zamanlarda kıdem tazminatı oluşturuyor.
Kıdem tazminatı konusuna giremeden önce, kapıcı istihdamı ve kapıcı dairesi ile ilgili bazı düzenlemelere göz atmakta yarar var.

KAPICI DAİRESİ ZORUNLULUĞU
İmar Kanunu'nun verdiği yetkiye dayanılarak çıkartılan Planlı Alanlar Tip İmar Yönetmeliği'nin 52. maddesine göre, konut olarak kullanılan binalarda daire sayısının 12'den fazla olması halinde kapıcı dairesi yapılması zorunludur.
12 daireden fazla daire bulunan binalarda kapıcı dairesi zorunlu olmasına rağmen, bu dairenin kapıcıya tahsis edilmesinin zorunlu olup olmadığı konusu açık değil. Bu belirsizlik nedeniyle kapıcı dairesinin, kat malikleri kurulu kararıyla üçüncü kişilere kiraya verilmesi de söz konusu olabiliyor. Oysa bu durum Yönetmeliğin 53. maddesinde düzenlenen; 'kapıcı dairelerinin amacı dışında kullanılamayacağı' kuralına ters düşüyor.

KAPICIYA TAHSİS ZORUNLU MU?
Konut Kapıcıları Yönetmeliği'nin 13. maddesinde; 'Kapıcıya görevi nedeniyle konut verilmesi zorunlu değildir' hükmü yer almaktaydı. Bu hükümle Planlı Alanlar Tip İmar Yönetmeliği'nin 53. maddesi hükmü birlikte okunduğunda, 'kapıcıya konut tahsisi zorunlu değil, ancak bu konut amaç dışı kullanılamaz' şeklinde bir anlam ortaya çıkıyordu.
Danıştay 10. Dairesi 2007/946 sayılı Kararıyla (Kararın tam metnine www.yaklasim.com adresinden ulaşabilirsiniz.) Konut Kapıcıları Yönetmeliği'nin 13. maddesinde yer alan 'Kapıcıya görevi nedeniyle konut verilmesi zorunlu değildir' hükmünü iptal etti. İptal gerekçesi incelendiğinde, kapıcı dairesi yapılmasının zorunlu olduğu binalarda bu dairenin kapıcıya tahsisinin zorunlu olduğu anlamı ortaya çıkıyor.

KAPICIDAN KİRA İSTENEBİLİR Mİ?
Kapıcı dairesi ile ilgili ince bir nokta var. Kapıcı dairesinde görevi nedeniyle oturan kapıcıdan görev süresi boyunca kira alınması mümkün değil. Hemen belirtelim, daire sayısı 12 ve altında olan binalarda zorunlu olmamasına rağmen kapıcı dairesi yapılmışsa bu dairenin kapıcıya tahsis edilmesi zorunlu değil. Ancak, bir şekilde tahsis edilirse kira alınamıyor. İlk bakışta kapıcıların lehine gibi gözüken bu durum, sanıldığının aksine kapıcıların aleyhine sonuçlar ortaya çıkartıyor.

KIDEM TAZMİNATI HESABI
Kapıcıya kıdem tazminatı ödenmesi söz konusu olduğunda, kıdem tazminatının hesabında nakit olarak ödenen ücret dışında, kapıcıya sağlanan ayni menfaatlerin de dikkate alınması gerekiyor. Bu bağlamda, kapıcıya konut tahsis edilmişse bu konutun emsal kira bedeli bulunarak kıdem tazminatı hesabına esas ücrete ilave edilmesi gerekiyor. Olay sadece tahsis edilen konutla da sınırlı değil. Ücretsiz kullandırılan elektrik, su ve doğal gaz bedellerinin de sağlanan menfaat olarak kıdem tazminatına esas alınacak ücrete dahil edilmesi söz konusu.

TAHLİYE RİSKİ
Kat malikleri, özetlediğimiz bu durum karşısında, gelecekte yüklü bir kıdem tazminatıyla karşılaşmamak için kapıcıların kapıcı konutlarından çıkartılması ya da kapıcının iş akdini feshetme yolunu seçiyorlar. Zira kapıcı dairesi yapılması zorunluluğu bulunan binalarda kapıcı istihdam edilmesi zorunlu değil. Görüyorsunuz, kapıcıların lehine gibi gözüken durum nasıl tersine dönüyor.
Giderek ciddi boyutlar kazanabilecek bu sorunun bir an önce çözüme kavuşması için bazı hukuki düzenlemelere ihtiyaç var. Sözünü ettiğimiz uygulamaların yaygınlaşması halinde, kapıcıların işsiz kalabilecekleri veya ciddi mağduriyetlerle karşılaşabilecekleri açıkça ortada. Yetkililerin konuya gereken ilgiyi göstererek sorunun çözümüne yönelik önlemleri alacağını umuyoruz.

AKLINIZDA BULUNSUN
Apartmanda fazla dairesi olanların oy sayısı
Anagayrİmenkulde birden çok bağımsız bölümü olan kat maliki, her bağımsız bölüm için ayrı bir oy hakkına sahiptir. Ancak, bir kişinin sahip olduğu bağımsız bölümlerin sayısı ne olursa olsun, kullanabileceği oy sayısı bütün oyların üçte birinden fazla olamaz.

GÜNÜN SÖZÜ
'Taşlar değil, yapılan işler anıtları meydana getirir.' J.T. Motley

Yasal Uyarı: TurkMedya internet sitelerinde yayınlanan haberler ve köşe yazılarının tüm hakları TurkMedya Yayın Grubuna aittir. Kaynak gösterilerek dahi haberin veya köşe yazısının tamamı yazılı izin alınmaksızın kullanılamaz.
Sadece alıntı yapılan haberin veya köşe yazısının bir bölümü, alıntı yapılan habere/yazıya aktif link verilerek kullanılabilir.