AKŞAM GAZETESİ | Metin Taş-Sezgin Özcan | 2009-07-02

Alkollü içki reklamında yeni dönem başladı

Alkollü içki reklamlarında uyulacak ilkelere eklemeler yapan tebliğ geçtiğimiz günlerde yayınlandı. Bir aydan kısa bir süre içinde yürürlüğe girecek olan tebliğe göre alkollü içki reklamı konusunda ciddi kısıtlamalar getirilmiş oldu. Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu'nun (TAPDK) belirlemiş olduğu yeni kriterlere göre alkollü içki reklamı yapmak neredeyse olanaksız.

'İÇELİM GÜZELLEŞELİM' DENİLEMEZ
TAPDK'nın tebliğine göre; alkollü içki reklamlarında, alkollü içkilerin uyarıcı, rahatlatıcı, güçlendirici, üstünlük sağlayıcı ve benzeri etkilerinin bulunduğuna dair içerik kullanılamıyor. Ayrıca, alkollü içki reklamlarında, alkollü içkilerin kişisel sorunları çözebileceği mesajı verilemiyor. Alkollü içki reklamlarında alkolün bırakılması, az içilmesi veya hiç içilmemesini olumsuz yönde etkileyebilecek bir içerik de kullanılamayacak.
Bu kısıtlamalara göre, masaların geleneksel hale gelmiş 'içelim güzelleşelim' sloganının kullanılması mümkün olamayacak. Tebliğ sadece alkollü içkileri kapsadığı için alkolsüz bazı tür içeceklerin reklamlarında; 'uçurur', 'kanatlandırır', 'zihni açar' türünden sloganlar kullanılmaya devam edilebilecek.

KAVUN, PEYNİR VE RAKI
Tebliğ'e göre, alkollü içki reklamlarında, alkollü içki tüketiminin diğer gıda maddeleri ile ilişkilendirilmesine dair içerik kullanılamayacak. Yani, rakı ile kavun peyniri ilişkilendirmek artık mümkün değil. Sadece kavun peynir değil balık ve roka da bu kısıtlamadan nasibini almış durumda. Oysa içki içmeyenlerce de bilinen bir kavun peynir gerçeği var. Ayrıca, balık yenilmesi halinde balığın ağlamaması gerekiyor. Verdiğimiz örnekler bu konuda klasik duruma gelmiş örnekler.

FASIL MÜZİĞİ DE YASAK KAPSAMINDA
Tebliğ ile getirilen başka bir kısıtlama; alkollü içki reklamlarında, alkollü içki tüketiminin coğrafi, tarihi, kültürel, sanatsal ve benzeri ortak değerler ile ilişkilendirilmesine dair içeriğin kullanılmaması yönünde. Müzik de ortak değerlerimiz arasında olduğu için fasıl müziği ile rakıyı ilişkilendirmek mümkün değil. Ancak, ortak değer kapsamında olmayan 'rock', 'pop' ve benzeri müzikle ilişkilendirme yapmak mümkün.

REKLåMDA KİMLER YER ALABİLECEK?
Alkollü içki reklamlarında kimlerin yer alamayacağı konusu da tebliğle düzenlenmiş durumda. Tebliğe göre;
'Alkollü içki reklamlarında, herhangi bir alanda özel başarıya sahip veya kamuoyunun güvenini kazanmış veya yardım kuruluşları ile işbirliği içinde olan veya çocuk ve gençler yararına faaliyette bulunan veya medyada isim yapması gibi nedenlerle, çocuk ve gençler için açıkça veya zımnen örnek teşkil eden veya edebilecek herhangi bir kişi, karakter veya grup yer almamalıdır.' Bu kısıtlama hükmü dikkate alındığında alkollü içki reklamında yer alabilecekleri belirlemek için oldukça kapsamlı bir analiz gerekmektedir. Reklamda yer alacaklar herhangi bir alanda özel başarıya sahip olmayacak, yardım kuruluşları ile işbirliği içinde olmayacak, çocuk ve gençler yararına faaliyette bulunmayacak, medyada isim yapmayacak. Geriye kim kalıyor?
Tebliğle getirilen kısıtlamalar saydıklarımızdan ibaret değil. Sözünü ettiğimiz kısıtlamalar dikkate alındığında alkollü içki reklamı yapmak artık mümkün değil.
İçki ve sigara reklamları anlamında var olan kısıtlamalar Avrupa standartlarına uygun. Tebliğdeki ilave kısıtlamaların yürürlüğe girmesiyle Avrupa'yı geçeceğiz. Benzeri kısıtlamalar 'çağdaş' sıfatını hak eden başka bir ülkede yok. Ne diyelim? Gel de içme...

AKLINIZDA BULUNSUN
Alt işverenin işçilerine karşı asıl işverenin sorumluluğu
ASIL işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak kanundan, iş sözleşmesinden ve alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerden alt işverenle birlikte müşterek ve müteselsil sorumludur.

30 Nisan 2008'den sonra sigortalı olan kadınların emeklilik şartları
02.06.1964 doğumluyum. Sigorta başlangıcım 28.08.2008. Bu kadar geç başlama neticesinde şu anda yürürlükte olan kadınlarda emekli olabilme şartlarının hangisiyle emekli olabilirim? Yaş haddinden emekli olabilmek için ne yapmalıyım? Hatice Atar Sigorta başlangıcınız 30.04.2008 tarihinden sonra olduğundan 4/a (eski SSK) kapsamında 7200 gün, 4/b (eski Bağ-Kur) kapsamında ise 9000 gün prim ödemiş olmak koşuluyla, 58 yaşınızı tamamlayacağınız tarihte emekliliğe hak kazanırsınız.

Ancak 4/a kapsamında 7200 günü, 4/b kapsamında ise 9000 günü;
l 1.1.2036 ila 31.12.2037 tarihleri arasında tamamlarsanız 59,
l 1.1.2038 ila 31.12.2039 tarihleri arasında tamamlarsanız 60,
l 1.1.2040 ila 31.12.2041 tarihleri arasında tamamlarsanız 61,
l 1.1.2042 ila 31.12.2043 tarihleri arasında tamamlarsanız 62,
l 1.1.2044 ila 31.12.2045 tarihleri arasında tamamlarsanız 63,
l 1.1.2046 ila 31.12.2047 tarihleri arasında tamamlarsanız 64,
l 1.1.2048 tarihinden itibaren tamamlarsanız 65,
yaşlarında emekli olursunuz.
Diğer yandan, yukarıda belirttiğimiz yaş şartlarına 65 yaşını aşmamak üzere üç yıl eklemek ve 5400 gün (15 tam yıl) prim ödemiş olmak şartıyla da yaşlılık aylığından yararlanabilirsiniz.

Emlak vergisi ödememek için konutta bizzat oturmak mı gerekiyor?
ABLAM evli ve eşine ait bir evleri var. Bu evde ikamet etmektedirler. Eşi öğretmen, ablam ev hanımı, ablamın herhangi bir geliri yok. Başka bir şehirde, tapusu ablama ait bir evleri daha var. Ablam bu evi bana tahsis etti ve kira vermeden ailemle birlikte oturmaktayım. Ablamın bu ev için emlak vergisi ödemesi gerekir mi? Belediye görevlisi emlak vergisi ödemesi gerektiğini bildirdi ve beyannameyi ona göre verdik. Kanunen vergi vermememiz olabiliyorsa hangi kanun ve maddesine göre bu durumu düzeltebiliriz? İbrahim Şimşek
Emlak Vergisi Kanunu'nun 8. maddesinde, muayyen zamanlarda dinlenme amacıyla kullanılan meskenler için indirimli vergi oranının uygulanmayacağı hükmü yer almakta olup, meskende bizzat oturuyor olmakla ilgili bir hüküm bulunmuyor. Nitekim 38 Seri No.lu Emlak Vergisi Genel Tebliğlerinde de indirimli vergi oranının uygulanması için meskende bizzat oturma şartı aranmadığı vurgulanmış, hatta gelir getirmeyen işyeri, arsa, arazi gibi gayrimenkullerin indirimli vergi oranı uygulamasına engel teşkil etmediği açıklanmıştır.
Buna göre ablanızın sahip olduğu ve kira almaksızın size tahsis ettiği mesken için emlak vergisi ödememesi gerektiğini düşünüyoruz. İlgili belediyeye düzeltme başvurusunda bulunup, düzeltme talebinin reddi halinde yargıya başvurabilirsiniz.

GÜNÜN SÖZÜ
'İnsanların en çok inandıkları şeyler, en az anladıklarıdır.' Montaigne