AKŞAM GAZETESİ | Deniz Gökçe | 2009-07-03

Daha da iyi haberler!

Krizi ABD çıkardı ama ABD krizden en çabuk hızla çıkan ülke olmaya aday. Bu hafta elimize geçen son veriler bir kere daha ABD'de son derece ciddi toparlanmaya işaret ediyor. Bu Türkiye dahil, tüm dünya için iyi haber. Bugün birkaç kritik veriyi dikkatinize arz edeceğiz. Birinci verimiz ABD'de ilan edilen perakende satış sayıları. Mayıs ayında ABD perakende satış sayıları yüzde 0.5 arttı. Perakende satışlar son bir yılda 9.6 daralmıştı. Mayıs ayında perakende satışlardaki artış çok yaygın bir artış. Otomotiv satışları, inşaat malzemeleri, gıda ve içecek, sağlık harcamaları, benzin satışları, hepsi satışları artan sektörler arasında.
Özetlemek gerekirse, vurgulanması gereken, son beş ayda perakende satışların yıllığa çevrilmiş sayılarla yüzde 2.6 arttığı gerçeği. Üstelik mayıs ayında GM ve Chrysler iflaslarına rağmen otomotiv satışlarının artması da ilginç. Aşağıdaki grafik perakendedeki düzelmeyi son derece iyi sergiliyor. ABD tüketicisi harcıyor.
ABD'deki toparlanmanın bir diğer göstergesi de Bloomberg tarafında günlük olarak derlenen 'Bloomberg US Financial Conditions Index'. Bu endeks mali sektörün tümünde, para piyasalarında, hisse senedi piyasalarında ve tahvil piyasalarında, getirileri, faiz farklarını ve ve tek tek piyasaların endekslerini bir arada göz altında tutarak ve 1992 başı-Haziran 2008 arasını temel alarak finans piyasalarındaki şartların bu dönemin ortalamasının üstünde mi, altında mı gerçekleştiğini gösteriyor. Aşağıdaki grafik, sadece 1 Mayıs 2008 ile 10 Haziran arasının, yani son dönemin gelişmelerini sergilemekte. Bu indeks son sekiz aydır yükselmekte ve bugün durduğu yer de 19 Haziran 2008 yani nerede ise tam bir yıl evvelin düzeyi.  
Üçüncü grafiğimiz ise ABD emek ve istihdam piyasasından. Okurlarımız hatırlarlar Mayıs ayı içinde Robert J.Gordon tarafından yapılan araştırmayı kaynak göstererek işsizlik ödemeleri için yeni müracaatların haftalık verilerde azalmaya başladığını ve bunun resesyonun dip noktasına gelindiğini işaret ettiğini vurgulamış ve mayıs sonu 2008-haziran başı 2009 döneminde tersine dönüşün gerçekleşeceğini gündeme getirmiştik. Robert J.Gordon haklı çıktı ve yeni işsizlik ödemesi müracaatlerindeki azalma devam ediyor. Aşağıdaki grafik Mart 2008 ve Haziran 2009 başı arasındaki  haftalık verilerin grafiği. Grafik dört aydır en düşük değerine geldi. İşsizlik sigortası ödemeleri müracaatleri haftada 24 bin kişi hızla azalıyor.