Gül'ün tarihi fırsatı

Genelkurmay Başkanlığı'ndan askere sivil yargı yolunu açan yasayla ilgili olumsuz görüş alan Gül, bu hafta içinde son kararını verecek. Gül yasayı ya kısmen veto edecek, ya hükümete 'yol gösterecek' ya da onaylayacak. Cumhurbaşkanı, geçen hafta boyunca iki hukukçu AKP'li Çiçek ve Ergin'le de 'orta yol formülü' aradı

Ebru TOKTAR ÇEKİÇ

Askerlerin sivil mahkemelerde yargılanmalarının yolunu açan yasa değişikliğine ilişkin tartışmalar sürerken, dikkatler yasama organının kabul ettiği düzenlemelerin onay makamı olan Cumhurbaşkanlığı'na çevrildi. Tartışmalı değişikliği Çankaya Köşkü'nün hukukçu kurmaylarına inceleten ve hem hükümetten hem de Genelkurmay Başkanlığı'ndan konuya ilişkin hukuki görüş isteyen Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, kritik kararını önümüzdeki günlerde verecek. Çankaya Köşkü'nün yasayı onaylayıp onaylamayacağının bu hafta içinde açıklanması bekleniyor.

GENELKURMAY RAPORUNU SUNDU

Genelkurmay Başkanlığı Adli Müşavirliği tarafından hazırlanarak Cumhurbaşkanlığı'na sunulan raporda, 'Düzenlemenin Anayasa'ya aykırılık oluşturduğu, askeri mahallerin 'masuniyetinin' (dokunulmazlığının) ihlal edileceği ve sivil yargı ile askeri yargı arasında görev yönünden karışıklığa neden olacağı' hususunun altı çizildi.
Yasanın mimarı AKP ise 'kısmi vetoya dahi sıcak bakmayacağının' sinyallerini veriyor.
Son sözü söyleyecek olan Cumhurbaşkanı Gül'ün ne karar vereceği merakla beklenirken, başkent kulislerinde olası senaryolar da dillendiriliyor. Edinilen bilgiye göre; AKP kanadının kısmi vetoya dahi sıcak bakmaması Gül'ün üzerindeki baskıyı artırıyor.

TAMAMLAYICI YASA GEREK

Değişikliğe Anayasa bağlamında karşı çıkan askeri kanat, üst rütbeli subayların ağır ceza mahkemesinde yargılanması halinde TSK'nın düşeceği zor durumdan endişe ediyor. Bu nedenle en güçlü senaryo; Cumhurbaşkanı Gül'ün askere sivil yargılanma yolu açan düzenlemeyi veto etmeden onaylarken, Genelkurmay Başkanı ve kuvvet komutanlarının yargılanmasına ilişkin tamamlayıcı başka bir yasanın çıkarılması için hükümete çağrıda bulunması yönünde.

NE YAPABİLİR

İŞTE Ankara kulislerinde seslendirilen olasılıklar:
YASAYA ONAY, HÜKÜMETE ÇAĞRI: Cumhurbaşkanı yasayı, Anayasa'ya ve askeri mevzuata uygun bularak onaylayacak. Ancak yasanın, Genelkurmay Başkanı ve kuvvet komutanlarının nerede ve nasıl yargılanacaklarına ilişkin düzenleme içermediğine dikkat çekerek, yeni bir yasa ile bu yönde düzenleme yapılması hususunda hükümete çağrıda bulunacak. Bu çağrı yapılırken, TSK'nın yıpratılmaması için hukuki boşluğun giderilmesi vurgusu öne çıkarılacak.

KISMİ VETO, YÜCE DİVAN FORMÜLÜ: Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, askerlere sivil yargılanma yolu açan düzenlemeyi uygun bulacak, ancak bunun Genelkurmay Başkanı ve kuvvet komutanlarını kapsamaması için kısmi veto kartını kullanacak. Gül yasayı, yeniden görüşülmek üzere TBMM'ye gönderirken, veto gerekçesini de bildirecek. Bu çerçevede Genelkurmay Başkanı'nın dokunulmazlığı, yargılanma yeri ve mekanizması konusunda yasaya açık bir hüküm eklenmesini isteyecek. Gül'ün bu noktada 'görev suçu' tanımı üzerinde yoğunlaşabileceği belirtiliyor. Buna göre Gül, Genelkurmay Başkanı'nın göreviyle ilgili suçlarda yargılanması için Cumhurbaşkanı ya da Başbakan'ın izin vermesi koşulunun aranmasını isteyebilecek. Genelkurmay Başkanı'nın; Başbakan ve bakanlar gibi 'Yüce Divan'da yargılanması' seçeneğinin önerilebileceği ifade ediliyor. Ancak AKP Grup Başkanvekili Bekir Bozdağ, Yüce Divan seçeneğine olumsuz bakıyor ve bunun mümkün olmayacağını savunuyor. Bozdağ, Yüce Divan'ın sadece görevle ilgili suçları düzenlediğini, CMK 250 kapsamına giren suçları kim işlerse işlesin Yüce Divan'da değil, özel yetkili ağır ceza mahkemesinde yargılanması gerektiğini vurguluyor.

YASAYA ONAY, SORUN YOK MESAJI: Cumhurbaşkanı, yasanın yürürlükteki mevzuata ve Anayasa'ya uygun olduğunu belirterek, CMK 250'deki değişikliği onaylayacak. Ayrıca, kamuoyundaki tartışmalara ilişkin bir açıklama yapacak ve yürürlükteki mevzuata göre Genelkurmay Başkanı'nın hiçbir şekilde yargılanamayacağını, kuvvet komutanlarının yargılanması için Genelkurmay Başkanı'nın izni gerektiğini vurgulayacak.

Cumhurbaşkanım borcumu ödeyemiyorum

CUMHURBAŞKANI Abdullah Gül, önceki gün İzmir'de, dün de Edirne'de ekonomik sıkıntı çeken vatandaşların şikayetlerine maruz kaldı. İzmir'de Sinem Örsçek adlı genç kızın 'İş istiyorum' tepkisini hoşgörüyle karşılayan Gül, yardım sözü verdi. Dün de Edirne'de 5 bin TL kredi kartı borcunu ödeyemediği için borcu 21 bin TL'ye çıkan bir kuaför Edirne Valiliği çıkışında Cumhurbaşkanı'ndan yardım istedi. Gül, Ruşen Terlemez'in sorunu ile ilgilenme sözü verdi.

FAYTON GEZİNTİSİ İSTEDİ

Devlet Bakanı Hayati Yazıcı'nın da eşlik ettiği Edirne ziyaretinde Vali Mustafa Büyük tarafından Cumhurbaşkanı Gül'e ‘Edirne faytonu’ maketi armağan edildi. Gül, bunun üzerine 'Çok güzel. Bunun aslı ile gezmek isterim. Karaağaç'a doğru bir gezinti yapardık' dedi. Vali Büyük, Cumhurbaşkanı Gül'e bir sonraki gelişinde faytonla gezinti sözü verdi. Üzerinde Cumhurbaşkanlığı forsu bulunun Edirne'nin meşhur badem ezmesini, ustası Arif Meriç'ten alan Gül, 'Çok güzel olmuş, bir tanesine de iki gül işlemişsiniz' dedi. Edirnespor Başkanı Ahmet Çığırdaşman da Cumhurbaşkanına üzerinde ismi bulunan forma armağan etti.
Cumhurbaşkanı Abdullah Gül daha sonra 54'üncü Mekanize Piyade Tugay Komutanlığı Karargahı'na geçti. Burada Tugay Komutanı Tuğgeneral Paşa Özen tarafından törenle karşılanan Gül, garnizon şeref defterini imzaladı. Garnizon Komutanlığı'ndan makam otomobiliyle ayrılan Cumhurbaşkanı Gül yol kenarında bekleyen ve kendisine el sallayanları görünce araçtan indi. Vatandaşların yanına giden Gül, 'Nasılsınız' sorusuna, 'İyiyiz' yanıtını aldı.

CHP'Lİ BELEDİYE BAŞKANI'YLA

HAYATİ Yazıcı ile birlikte Selimiye Camii'ne geçen Cumhurbaşkanı Gül, Mimar Sinan'ın ustalık eseri hakkında bilgi aldı. Cami girişi ve çıkışında halkın sevgi gösterisinde bulunduğu Gül daha sonra yürüyerek Edirne Belediyesi'ne gitti. Edirne Belediye Başkanı Hamdi Sedefçi'yi makamında ziyaret eden Gül, belediye binası önünde bekleyenleri selamladı.