AKŞAM | GUNCEL | 02 EYLÜL 2009, ÇARŞAMBA
Hedefleri vurmadığı için kullanıcısı Kara Kuvvetleri Komutanlığı tarafından istenmeyen tanksavar füzesi Eryx projesinde 5 yıldır süren dava sonlandı. Mahkeme Türkiye'nin ödediÄŸi 280 milyon euronun sadece 75 milyon euroluk bölümünün iadesine karar verdi. Ödenen 430 milyon lira çöpe gitmiÅŸ oldu
Barkın ŞIK / ANKARA
Tanksavar füzesi Eryx projesinde Türkiye ile Fransız MBDA ÅŸirketi arasında 5 yıldır süren hukuk mücadelesinde son nokta Uluslararası Tahkim Mahkemesi'nde konuldu. Kararla, iÅŸe yaramayan füzeler ve kullanılmayacak üretim tesisleri için 280 milyon euro ödemek durumunda kalan Türkiye'ye, 75 milyon euronun geri ödenmesi benimsendi..
TSK'nın ihtiyacı olan tanksavar silah sistemlerinden 20 bin adedinin MKEK'de ortak üretimine iliÅŸkin Milli Savunma Bakanlığı ile Fransız MBDA ÅŸirketi arasında imzalanan 400 milyon euroluk (840 milyon lira) anlaÅŸma kapsamında Türkiye, proje bedelinin dörtte üçüne yaklaÅŸan 280 milyon euroyu ödemesine raÄŸmen sadece 3 bin 600 füze teslim alabildi.
Kara Kuvvetleri'nde yapılan testlerde ise teslim edilen bu füzelerin hedefini vuramadığı ortaya çıktı ve bu nedenle projede sarkmalar yaÅŸanmaya baÅŸladı. Bunun üzerine Türkiye, projeyi 'sözleÅŸmede öngörülen takvime uyulmaması' nedeniyle iptal etme kararı aldı. Savunma Sanayii MüsteÅŸarlığı (SSM), 2004 yılında projeyi ve ödemeleri durdurarak sözleÅŸmeyi feshetti.
Fransız firmasının uzlaÅŸma ve füzelerdeki arızayı giderme yönündeki giriÅŸimlerini kabul etmeyen SSM, yapılan 160 milyon euroluk fazla ödemenin iadesi için de Uluslararası Tahkim'e gitti. 5 yıllık hukuk mücadelesinin ardından son sözü Türk, Fransız ve Alman üç hukukçudan oluÅŸan ortak tahkim heyeti verdi. Heyet, Milli Savunma Bakanlığı'nın Fransız ÅŸirketine yaptığı ödemenin 205 milyon euroluk bölümünü haklı buldu.
TEZGAHLAR ELDE KALDI
Böylece attığını vuramayan 3 bin 600 füze için Türkiye, 205 milyon euro ödeme yapmak durumunda kaldı. Füzelerin üretimi için ElmadaÄŸ'da kurulan tezgahlar da atıl durumda kaldı. Ancak Türkiye'nin zamanında müdahale ederek sözleÅŸmeyi fesh etmesiyle daha fazla zarar önlenmiÅŸ oldu.
BAYAR: SONUÇ TÜRKİYE'NİN LEHİNE
Tahkim heyeti, Türkiye'nin yaptığı ödemelerden yalnızca
75 milyon euroluk bölümünün geri ödenmesine karar verdi. Bu kararı deÄŸerlendiren Savunma Sanayii MüsteÅŸarı Murad Bayar, AKÅžAM'a 'Sonucun Türkiye'nin lehine olduÄŸunu' söyledi. Bayar, 'Tahkime gitmesek sadece 280 milyon euroyu deÄŸil, projenin tüm bedelini ödemek zorunda kalacaktık. Åžimdi fazla ödememizin bir bölümünü de geri aldık' dedi.