24 EYLÜL 2009 PERŞEMBE

Metin Taş-Sezgin Özcan metin.tas@aksam.com.tr-sezgin.ozcan@aksam.com.tr

Ramazanda personele verilen erzakın vergisi

İçinde bulunduğumuz Ramazan ayında en çok aldığımız sorulardan biri, oruç tutan personele verilen erzak paketleri ile ilgili.
İşveren durumundaki okurlarımız ile şirketlerin insan kaynakları ve muhasebe departmanları, oruç tuttukları için öğle yemeği yemeyen personele yiyecek ve içecek maddelerinden oluşan erzak paketi verdiklerini belirtip, verilen erzak paketlerinin maliyet bedellerini gider yazıp yazamayacaklarını ve söz konusu gıda maddelerinin alımında ödenen katma değer vergisini indirim konusu yapıp yapamayacaklarını soruyorlar.
Öncelikle, personele verilen erzak bedellerinin gider yazılmasının mümkün olduğunu belirtelim. Ancak erzak bedelleri doğrudan gider yazılamıyor. Gider yazmanın belirli usul ve esasları var.

DOĞRUDAN GİDER YAZMA
Oruç tutan personele dağıtılan erzak paketlerini oluşturan yiyecek ve içecek bedellerinin doğrudan gider yazılması mümkün değil. Buna bağlı olarak, söz konusu yiyecek ve içecek maddelerinin alımında ödenen Katma Değer Vergisi'nin de indirim konusu yapılması söz konusu değil.

ÜCRET SAYILIYOR
Gelir Vergisi Kanunu'nda ücret, işverene tabi ve belirli iş yerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı verilen para ve ayınlar ile sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatler olarak tanımlanmış.
Çalışanlara dağıtılan erzak bedeli de, onlara verilen ayın (mal) hükmünde olup, 'ayni ücret' olarak değerlendiriliyor. Bu bağlamda Gelir Vergisi ve Damga Vergisi'ne tabi tutulup, ücret olarak gider kaydedilmesi gerekiyor.

VERGİNİN HESAPLANMASI
Vergilendirilecek tutar, personele verilen erzakın katma değer vergisi dahil bedelinin brüt tutarı olacak. Başka bir anlatımla, her bir personele verilen erzakın maliyet bedeli ile katma değer vergisi tutarının toplamı, o personele ödenen ayni ücretin net tutarı sayılacak. Bu net tutar, personelin ücretinin vergilendirildiği vergi oranı esas alınarak brütleştirilecek. Yani, verilen erzakın Katma Değer Vergisi dahil bedelinin brüt tutarı bulunacak. Bulunan brüt tutar, o ayın ücreti ile birleştirilerek üzerinden Gelir Vergisi ve Damga Vergisi hesaplanacak.

SİGORTA PRİMİ
Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'na göre, ayni yardımlar sigorta primine tabi olmadığından, personele verilen erzakın maliyet bedeli üzerinden sigorta ve işsizlik sigortası primi kesintisi yapılmayacak, sigorta primi işveren payı da hesaplanmayacak.

YEMEK PARASI VERİLMESİ
Oruç tuttukları için öğle yemeği yemeyen personele yemek parası verilmesi durumunda, nakit olarak ödenen yemek parasının tamamının Gelir Vergisi ve Damga Vergisi kesintisine tabi tutulması gerekiyor.
Ayrıca, günlük yemek parasının Sosyal Güvenlik Kurumu'nca belirlenen tutarı aşan kısmı prime tabi. Buna göre nakit olarak ödenen günlük yemek parasının 1,39 TL'si sigorta primine tabi olmayacak, aşan kısım sigorta primine tabi tutulacak.

AKLINIZDA BULUNSUN
Erzak bağışının vergi avantajı yapıldığı yere göre değişiyor
HAYIRSEVER vatandaşlarımız tarafından yapılan bağış ve yardımlar, genelde erzak yardımı olarak ramazan ayında zirve yapıyor. Peki, yapılan bağış ve yardımın vergi kanunlarındaki yerinin, yapıldığı yere göre değiştiğini biliyor musunuz?
Örneğin fakir fukaraya dağıtılmak üzere 100 çuval pirinci bir hayır kurumuna bağışlayacaksınız. Bu pirinci gıda bankacılığı yapma yetkisi bulunan Kızılay gibi bir dernek veya vakfa bağışlarsanız maliyet bedelinin tamamını; gıda bankacığı yapma yetkisi bulunmayan dernek veya vakfa bağışlarsanız kazancınızın yüzde 5'ine kadar olan tutarını vergi matrahından indirebiliyorsunuz.

Askerliğimi borçlanırsam ne zaman emekli olurum?
DOĞUM tarihim 03.05.1958. Bağ-Kur başlangıç tarihi 28.10.1986. Primleri bugüne kadar eksiksiz yatırdım. Askerliğimi yatırırsam ne zaman emekli olurum? Gürkan Gür
28.10.1986 tarihinde başlayıp aralıksız devam eden Bağ-Kur sigortalılığınıza göre, Bağ-Kur'dan (devredilen) emeklilik için 25 yıllık hizmet süresi (9000 gün) ve 49 yaş koşullarına tabisiniz. Yaşınız dolmuş, emeklilik için prim gününüzü 25 tam yıla (9000 güne) tamamlamanız gerekiyor.
2009 Ağustos sonu itibaıyla 22 yıl 10 aylık hizmetiniz olmalı. Buna göre de eksik gününüz 2 yıl 2 ay. Yani normal koşullarda 2 yıl 2 ay sonra 2011 Ekim ayı sonunda emekliliğe hak kazanırsınız. Ne kadar askerlik yaptığınızı belirtmemişsiniz. Askerliğinizi borçlandığınızda, Ekim 2011 tarihi borçlandığınız süre kadar geri gelir. Örneğin 18 ay borçlanırsanız 2010 Nisan sonunda emekliliğe hak kazanırsınız.

GÜNÜN SÖZÜ
'Küçücük bağışlarla büyük mutluluklar kazanmak büyüklüğün bir ayrıcalığıdır.' Nietzsche

Yasal Uyarı: TurkMedya internet sitelerinde yayınlanan haberler ve köşe yazılarının tüm hakları TurkMedya Yayın Grubuna aittir. Kaynak gösterilerek dahi haberin veya köşe yazısının tamamı yazılı izin alınmaksızın kullanılamaz.
Sadece alıntı yapılan haberin veya köşe yazısının bir bölümü, alıntı yapılan habere/yazıya aktif link verilerek kullanılabilir.