AKŞAM GAZETESİ | Mehveş Evin | 2009-10-01

Kadir Bey'e ozon dersleri

Sel felaketi sonrası devlet adamlarımızın şaşkınlığını, kırdığı potları, olayı siyasi bir malzemeye çevirme ucuzluğu, en az selde yaşanan insanlık dramları kadar acıklı.

Felaketin üzerinden 3 gün geçmiş... Büyükşehir Belediye Başkanı Topbaş 'Afet bölgesi ilan etmek ne demek biliyor musunuz? İstanbul'un hayat damarlarını kesmek demek, bu mümkün mü?' derken, birkaç saat sonra Başbakan Erdoğan 'Bölgeyi afet bölgesi ilan edebiliriz' diyor. Deniz Baykal, felaketi tamamen AKP iktidarının belediyecilik hatalarına tahvil ederken karşı atak gecikmiyor. Kadir Topbaş da CHP’nin '44 yıllık iktidarı'nı hatırlatıp 'ruhsatı siz verdiniz' diye topu atıyor. Ya Erdoğan'ın 'derenin intikamı' lafına ne demeli? Acaba dere, Basın Ekspres Yolu'na konuşlanan merkez medyadan mı intikam alıyor, yoksa yok paralarla kapatılan arazilere imar izni verenlerden, bu gidişata dur demeyenlerden mi?

Hadi hepsini geçtik. İstanbul'un Belediye Başkanı, tedbirsizliğin faturasını tüm insanlığa çıkarırken 'Bir spreyi kullanıyorsanız, gazın ozon tabakasını deldiğini de bilmeniz gerekir' diyebiliyor. Evet, ekolojik denge bozuldu ve iklim değişikliklerine yol açtı, daha da açacak. Ama bunun suçlusu 'sprey'ler değil, çarpık yapılaşma, ağaçsızlandırma, su havzalarını yanlış kullanma gibi, sizden önceki partiler kadar, sizin iktidarınızın bol miktarda katkıda bulunduğu politikalarla yakından ilgili. En iyisi mi ozon tabakasıyla ilgili 80'lerden kalma bilgileri yenileyelim, yoksa sizi dinleyen halk ne saç spreyi sıkacak, ne de deodorant! 

-  Ozon tabakası, dünyayı güneşin zararlı ultraviyole ışınlarına karşı koruyan tabakaya verilen ad. Tabakanın incelmesi, cilt kanseri riskine yol açar, deniz yaşamı ve tarımı olumsuz etkiler. Hatta katarakt vakalarını da artırdığı biliniyor. Yani sel gibi doğal afetlerle birebir ilgisi yok. 

- İnsan üretimi kloroflorokarbonların (kısaca CFC) ozon tabakasını 'deldiği', ta 80'lerde gündeme gelmişti. Kullanım alanları soğutucular, araba klimaları, köpük ürünleri, yalıtım maddeleri, mikroçipleri ve diğer elektronik aletleri temizlemek için üretilen çözücüler, sprey kutularındaki düğmelerdi.

- Topbaş'ın bahsettiği, bireysel tüketilen spreylerde hidrokloroflorokarbonlar (HCFC) bulunuyor. Ozon tabakasına kloroflorokarbonlardan daha az zarar verdikleri kanıtlandı. Kullanım alanları ticari ve endüstriyel buzdolapları, klimalar, ısı pompaları, aerosol spreyler ve bazı köpük ürünleri. HFC kullanımı sınırlandırıldı, 2030'da tamamen kullanımdan kalkacak. Bu durumda insane evladına değil endüstriye hesap sormak gerekiyor. 

- Uluslararası Montreal Protokolü ile CFC'lerin kullanımı 1987'de kontrol altına alındı, 1996'da CFC'ler tamamen kullanımdan kalktı!

-  O gün bugündür hem kutuplardaki delik hem de atmosferdeki incelme yavaş da olsa geriledi. Ancak tarımda kullanılan gübre ve ilaçlarda bulunan nitro oksitler halen ozon için tehlike teşkil ediyor.

BİLMEMEK DEĞİL, ÖĞRENMEMEK AYIP!
- Ekoloji dergisini okuyun. www.kureselfelaket.com'a bakın.
- Al Gore'un meşhur belgeseli 'Uygunsuz Gerçek'i hala seyretmediyseniz, seyredin.
- İklimsel değişikliklerin hayatımızı nasıl etkilediğiyle ilgili Home adındaki belgeseli izleyin, internette bedava.