AKŞAM | PAZAR | 11 EKİM 2009, PAZAR

Allah bizi aptal hatalardan korusun!

Müge Bayraktar'ın, BoÄŸaziçi Üniversitesi Amerikan futbol takımı 'BoÄŸaziçi Sultans' üzerinden küreselleÅŸmenin kültürel etkilerini ele aldığı belgeseli Milano'da yarışacak.
futbol

MİTÜ Hornets, İstanbul Cavaliers, ODTÜ Falcons, Yıldız Stallions, BoÄŸaziçi Sultans... İsimler Amerikan Basketbol Ligi'ni (NBA) ya da aÅŸinalığınız varsa Amerikan Futbol Ligi'ni (NFL) anımsatıyor olabilir. Türkiye'deki üniversitelerde bu isimler altında kurulan Amerikan futbolu takımları bulunuyor. İlki 1991'de BoÄŸaziçi Üniversitesi'nde kurulan BoÄŸaziçi Sultans. Sonrasında özellikle o zamanlar yayın yapan HBB kanalının bu oyunu yayınlamasıyla birbiri ardına diÄŸer takımlar kurulmuÅŸ. 2005'ten beri federasyonları var, bu yıl da Türkiye Amerikan Futbolu Milli Takımı kuruldu. Önümüzdeki aylarda Bulgaristan'la ilk milli maçlarına çıkacaklar.
Türkiye'de de kurumsallaÅŸmayı baÅŸarmış bir oyun anlayacağınız. Fakat hala 'yabancı' bir oyun olarak görülmekten kurtulamamış. Oyuncularına 'Amerikan özentisi', 'kültürel deÄŸerlerini kaybetmiÅŸ' kiÅŸiler olarak bakıldığını tahmin etmek zor deÄŸil.

Kendisi de BoÄŸaziçi Üniversitesi'nde okuyan, aynı üniversitedeki kursta sinema eÄŸitimi alan Müge Bayraktar bu durumdan yola çıkarak, 'BoÄŸaziçi'nin Sultanları' adıyla küreselleÅŸmeyi tartışan bir belgesel çekti. 15 dakikalık belgesel, geçen eylül ayında, Uluslararası Olimpiyat Komitesi'nin de tanıdığı Pekin Uluslararası Sportif Sinema ve Televizyon Festivali'nin 'Sanat ve Toplum' bölümünde en iyi film seçilerek önemli bir baÅŸarı kazanmıştı. BoÄŸaziçi Sultanları, 30 Ekim'deyse Milano'da yapılacak Uluslararası Spor Filmleri Festivali olan FICTS'te de büyük ödül için yarışacak.

BİRBİRİNİZİN ÜZERİNE ATLAMAKTAN ZEVK Mİ ALIYORSUNUZ? 
KüreselleÅŸmenin kültürel etkilerini ele alırken sözü Türkiye'deki Amerikan futbolu oyuncularına bırakmanın, söz konusu durumu açıklamakta ilginç fikirler verdiÄŸini belgeseli izlerken fark ediyorsunuz. Futbolcuların sık  karşılaÅŸtıkları soru ÅŸöyleymiÅŸ; 'Neden bu oyunu oynuyorsunuz, birbirinizle çarpışmaktan, üzerinize atlamaktan zevk mi alıyorsunuz?' Bu soruyla birlikte kendilerine ÅŸu tür öneriler de sıklıkla geliyormuÅŸ; 'Neden ata sporu güreÅŸ yapmıyorsunuz; Türk futbolu niye oynamıyorsunuz?' 
Bu karşı çıkışın öneri olarak hiç de az 'tepiÅŸme' içermeyen güreÅŸi ya da İngiltere'den dünyaya yayılan bildiÄŸimiz futbolu öne çıkarması ironik bir durum. İnsanların bu konuda ezbere konuÅŸtuklarını ifade eden tarih öÄŸrencisi futbolcu Ayhan Sümer, küreselleÅŸmenin kültürel etkilerinin her zaman yaÅŸandığını fakat günümüzde insanları rahatsız etmesinin iki nedeni bulunduÄŸunu düÅŸünüyor; birincisi bu iÅŸin fazlasıyla hızlanması, ikincisiyse tek yönlü yaÅŸanması.

BaÅŸka bir öÄŸrenci, kültürel yozlaÅŸma geçirdikleri, Türk kültüründen uzaklaÅŸtıkları yönündeki ithamlarla sık sık karşılaÅŸtıklarına söylüyor; 'ben Türkiye'nin doÄŸusunda da, kuzeyinde de, batısında da bulundum, buralarda tamamen farklı kültürler yaÅŸanıyor, mesela töre cinayetlerini koruyacak mıyız? Türkler Anadolu'ya gelirken yerel kültürlerden etkilenmiÅŸler, Balkanlar'a geçtiklerinde Batı kültürünü, Yavuz Sultan Selim zamanında Arap kültürünü, Tanzimat döneminde tekrar Batı kültürünü kendilerine katmışlar, saf bir kültür zaten yok. Siz kültürümüzü koruyacağız diye baÅŸka kültürlere 'dur, buradan giremezsin' diyemezsin, yapmanız gereken kendi markalarınızı yaratıp bu alışveriÅŸi çift yönlü hale getirmek.'
Belgeseldeki ilginç görüntüler de tartışmaya epey malzeme veriyor; takım, taraftarlarının İngilizce bestelediÄŸi marÅŸla motive oluyor. Sahaya çıkarken el ele tutuÅŸup 'Allah bizi sakatlıklardan korusun; aptal hatalardan korusun; bize arkadaşımızın yüzüne bakma cesareti versin' ÅŸeklinde uzayan bağırış çağırışlarla birbirlerine güç veriyorlar.

 

  • DiÄŸer Haberler

Copyright Türkmedya A.Ş. Akşam Gazetesi Güneş Gazetesi Tercüman Gazetesi Autocar Dergisi Alem Dergisi FourFourTwo Dergisi Eve Dergisi Platin Dergisi Stuff Dergisi Maxim Dergisi Alem FM 89.2 Lig Radyo 92.3