15 EKİM 2009 PERŞEMBE

Metin Taş-Sezgin Özcan metin.tas@aksam.com.tr-sezgin.ozcan@aksam.com.tr

Sahte-naylon faturaya ağır ceza

Devlet açısından yaşamsal öneme sahip olan vergi, mükellefler açısından ise bir 'külfet' olarak algılanır. Bu nedenle vergi, devlet ile mükellefler arasında çıkar çatışması yaratır. Çıkar çatışmasının doğal sonucu olarak, mükellefler vergi ödememek ya da az ödemek için çeşitli yollara başvurur.
Bu bağlamda; gelirler olduğundan daha az, giderler olduğundan fazla gösterilebilir ya da her iki yol birlikte kullanılır. İşte, mükelleflerin daha az vergi ödemek için başvurduğu bu yollar, telafisi mümkün olmayan sonuçlar ortaya çıkarabilir.

NAYLON FATURA
Uygulamada, mükellefler daha çok fatura ile ilgili konular nedeniyle sıkıntıya düşüyor. Fatura konusundaki sorunlar ise çoğunlukla naylon fatura kullanılması veya düzenlenmesinde yoğunlaşıyor.
Hukuk metinlerinde yer almayan naylon fatura deyimi, gerçeği yansıtmayan faturalara verilen genel isim. Naylon fatura, VUK'ta 'sahte veya muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge' olarak ifade ediliyor. Sadece fatura değil, vergi kanunlarına göre düzenlenmesi, saklanması ve ibrazı gereken diğer belgeler de naylon olabiliyor. Ticari yaşamın en yaygın belgesinin fatura olması, nitelemelerin de fatura üzerinden yapılması sonucunu ortaya çıkarmış durumda.

YANLIŞ ANLAŞILIYOR
Giderlerini azaltmak amacıyla yapılmamış gider için fatura alanlar, faturayı düzenleyen şirketin var olmasını ve vergilerini ödemesinin yeterli oluğunu sanıyor. Yasal olarak, yapılmamış bir iş için var olan bir şirketin faturasının kullanılmasıyla 'patates baskı' veya başka bir yolla üretilmiş, olmayan bir şirketin faturasının kullanılması arasında hiçbir fark yok.
Konu sadece olmayan gider için fatura alınmasıyla ilgili değil. Olan bir işlemi miktar veya içerik olarak olduğundan farklı gösteren faturaların düzenlenilmesi veya kullanılması da hem düzenleyenler hem de kullananlar açısından sorun yaratıyor.

EVDEKİ BULGURA DİKKAT
Sahte veya içerik olarak yanıltıcı belge düzenleyenler ya da bunları kullananların karşı karşıya olduğu ceza riski son derece yüksek. Bunlardan öncelikle kaybına neden oldukları vergi gecikme faiziyle birlikte alınır. Ayrıca kaybına neden oldukları verginin üç katı vergi ziyaı cezası kesilir.
Olay bununla bitmiyor. Bu durumdaki kişiler ayrıca asliye ceza mahkemesinde yargılanır ve suçlarının sabit görülmesi halinde hapis cezasına çarptırılır.

Sahte belge olarak adlandırılan herhangi bir işlem olmadığı halde varmış gibi düzenlenen faturayı düzenleyen veya kullananlar 3 yıldan 5 yıla kadar; muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge olarak adlandırılan gerçek bir işleme dayanmakla birlikte işlemi miktar veya içerik olarak olduğundan farklı gösteren faturayı düzenleyen veya kullananlar ise 18 aydan 3 yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılıyor.
Görüldüğü gibi daha az vergi ödemek için sahte belge kullanımının ağır bir cezası var. Bu nedenle 'aman dikkat' diyoruz, pirince giderken evdeki bulgur gidebilir.

Annem doğum borçlanması yapabilir mi?
ANNEMİN doğum borçlanması yapıp yapamayacağını merak ediyorum. Konuyla ilgili yardımcı olabilirseniz beni ve daha çok merak eden annemi sevindireceksiniz.
Annemin doğum tarihi 01.10.1959. SSK sigorta başlangıcı 15.03.1976. Benim doğum tarihim olan 13.09.1980 tarihinden sonra 31.10.1980 tarihinde çıkış işlemi yapılmış. Bu durum iki yıllık doğum borçlanmasını etkiler mi? Diğer kardeşlerimin doğum tarihleri 15.10.1976 ve 12.01.1988. 2009 Ağustos sonu itibarıyla 2236 prim günü var. Eğer doğum borçlanması yapabilirse emekli olabilir mi? İlker Özdemir
5510 sayılı SS ve GSS Kanunu'na göre, 4/a (SSK) kapsamındaki sigortalı kadınlar, ilk defa sigortalı olarak çalışmaya başladıkları tarihten sonraki iki defaya mahsus olmak üzere doğum tarihinden itibaren geçen iki yıllık süreyi geçmemek kaydıyla çalışmadıkları süreleri borçlanabiliyorlar. Doğumun, işten ayrıldıkları tarihten itibaren 300 gün içinde gerçekleşmesi halinde de doğum borçlanması yapabiliyorlar.
Siz 13.09.1980'de doğmuşsunuz, anneniz doğumdan sonra 31.10.1980 tarihinde işten ayrılmış. Doğum tarihiniz olan 19.09.1980 tarihinden itibaren iki yıllık süre içindeki çalışmadığı 673 günü borçlanabilir.
Annenizin hizmet dökümüne göre üçüncü kardeşinizin doğum tarihi olan 12.01.1988 tarihinde ve bu tarihten önceki 300 gün içinde çalışması olmadığı (doğum nedeniyle işten ayrılmış olmayacağı) için üçüncü kardeşinizden dolayı doğum borçlanması yapamaz. 1976 Eylül ayı içinde işten ayrılmış ve 15.10.1976 tarihinde ilk kardeşiniz doğmuş. 15.10.1976 ile tekrar çalışmaya başladığı 14.06.1977 tarihleri arasındaki 239 günü borçlanabilir. Buna göre iki doğum için toplam borçlanabileceği süre 912 gün.
Prim ödeme gün sayısını doğum borçlanmaları ile birlikte 3600 güne tamamladığında SSK'dan (devredilen) emekli olmaya hak kazanır.

BİR KİTAP
Naylon fatura konusunda bir başyapıt
VERGİ hukukunda yaptırımı itibarıyla cezası en ağır fiiller, VUK'un 359. maddesinde düzenlenmiş olan kaçakçılık fiilleridir. Kaçakçılık suçu, uygulamada daha çok sahte ve muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge ile ilgili fiillerle işlenmektedir. Halk arasında 'naylon fatura' olarak bilinen bu tür belgeler dürüst mükellefler açısından da 'korkulu rüya' durumuna gelmiştir. İşletmede çalışanların bilinçsiz olarak yapmış olduğu basit bir hata, işletmelerin kanuni temsilcileri açısından sonu hapis cezasıyla bitecek bir yargılama sürecinin fitilini ateşleyebilmektedir.
Bu tür uyuşmazlıkların ve dolayısıyla konuyla ilgili sorunların ve mağduriyetlerin arttığı bir ortamda, konuyla ilgili bir kitap yayınlandı. Prof. Dr. Şükrü Kızılot ve Av. Zuhal Kızılot tarafından yazılan kitap içeriği itibarıyla bir 'başyapıt' niteliğinde.
Konu ile ilgili uyuşmazlıklarda 'yol haritası' niteliğini taşıyan eserde; idari ve adli yargılama sürecine ayrı bölümlerde yer veriliyor. Kitap, uyuşmazlık konuları ile ilgili emsal ve yeni tarihli yargı kararlarıyla bezenmiş durumda.
Yaklaşım Yayınları tarafından yayınlanan 'Vergi, Ticaret ve Ceza Hukuku Yönünden Kaçakçılık Suçları ve Naylon Fatura İhtilafları' adlı bu eseri; mükellefler, meslek mensupları, avukatlar, yargı mensupları ve akademisyenlere şiddetle tavsiye ediyoruz. İlgilenen okurlarımız www.yaklasim.com adresinden ayrıntıları öğrenebilirler.

GÜNÜN SÖZÜ
'Susan bir aydın, söyleyecek tek kelimesi olmayan bir aptaldan farksızdır. Moliere

Yasal Uyarı: TurkMedya internet sitelerinde yayınlanan haberler ve köşe yazılarının tüm hakları TurkMedya Yayın Grubuna aittir. Kaynak gösterilerek dahi haberin veya köşe yazısının tamamı yazılı izin alınmaksızın kullanılamaz.
Sadece alıntı yapılan haberin veya köşe yazısının bir bölümü, alıntı yapılan habere/yazıya aktif link verilerek kullanılabilir.