15 EKİM 2009 PERŞEMBE

Metin Taş-Sezgin Özcan metin.tas@aksam.com.tr-sezgin.ozcan@aksam.com.tr

Maliye cephesinde yeni bir sey yok

Yazının başlığını, Erich Maria Remarque'nin 'Batı Cephesinde Yeni Bir Şey Yok' adlı romanından esinlendik. 1929 yılında ilk kez basılan, 50 ayrı dile çevrilen ve bugüne dek 20 milyondan fazla satan roman sinemaya da uyarlanmıştı...

Eser, savaşın acımasız yüzünü ortaya koyma açısından türünün en başarılı örnekleri arasında. Eserin ana fikri, savaşa katılanların bir şekilde (bedenen veya ruhen) öldükleri...
'Maliye ile savaşı anlatan romanın ne ilgisi var?' sorusunu okuyucunun kendiliğinden yanıtlayacağını umuyoruz.

DEĞİŞİM BEKLENTİSİ
Anımsanacağı üzere bir süre önce Maliye Bakanı değişmişti. Değişime ilişkin, Kemal Abi'nin sağlık sorunları da dahil olmak üzere farklı yorumlar yapıldı. Bu yorumlardan bir kısmı Maliye'de felsefe değişikliği olacağı ve pek çok konuda radikal adımlar atılacağı yönündeydi.
Özellikle denetim birimlerinin tek çatı altında toplanmasına 'oldu-bitti' gözüyle bakılmıştı. Bu konuda bir arpa boyu bile yol alınmadı. Tepe noktasında müsteşarın değişmesi ile telefon görüşmelerinin sızdırılması nedeniyle Gelir İdaresi Başkanlığı'ndaki görev değişimini saymazsak, örgütsel anlamda da bir farklılık göze çarpmıyor.

KÜMESTEKİLER
Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, geçtiğimiz hafta yaptığı açıklamada; 'Kazanan herkesten makul vergi toplamaya çalışacağız. Sadece kümestekilere değil, kayıtdışı kesimlere de ulaşmaya çalışacağız' demiş. 'Kümestekiler' ifadesi, Jean Baptiste Colbert'in ünlü 'Vergileme sanatı, kazı bağırtmadan ondan mümkün olduğu kadar daha fazla tüy almaktır' sözünden esinlenilerek kullanılmış.
Sayın Bakan, milyonlar kazandığı halde bir kuruş vergi ödemeyen 'yaban kazlarına' da ulaşılmaya çalışılacağını ifade etmiş. Kendisinden önce görev almış diğer bakanlar da tıpatıp aynı sözleri sarf etmişlerdi.

DENETİMLER BU ÇABANIN BİR PARÇASI (!)
Bakan Şimşek, konuşmasının devamında 'Denetimleri bu çabaların bir parçası olarak değerlendirmek lazım' demiş. Maliye'nin vergi denetimi yapması son derece doğal ve gerekli. Ancak, denetimlerin yapılma biçimi dikkate alındığında, denetimlerin bu çabaların parçası olmadığı görülüyor. Denetimler, az veya çok vergi ödeyen mükellefleri hedef alıyor. Yani, mevcut durumda denetimle yaban kazlarını tespit etmek ve kümese almak mümkün değil.

NEREDEN BULDUN DENİLEMİYOR
Vergi ödemediği halde aşırı harcama yapan ve servet edinenlere 'nereden buldun' sorusu sorulamıyor. 2003 yılında yürürlüğe girmesi öngörülen düzenleme daha uygulanmaya başlamadan kaldırıldı. Kısa bir süre önce gırtlağa kadar borcu olan, deyim yerindeyse 'bir kedisi bile olmayan' bir kişi, milyonlarca hatta milyarlarca liralık bir harcama yaptığında da bu sorunun sorulması mümkün değil. Gelişmiş ülkelerde ise tam tersi bir durum söz konusu. Yani, gelişmiş ülkelerdeki mükellefler kanuna saygıdan değil; 'korktukları' için vergi kaçırmıyor.
Sözün özü, bizdeki gibi kurgulanmış bir vergi sisteminde kayıtdışılığın önlenmesi, hayalden de öte...

Staj sicil numaramla sonraki sicil numaramı birleştirebilir miyim?
01.10.1992 tarihinde lisede staja başladığımda devlet bana bir sigorta sicil numarası tahsis etti. Sonra 01.12.2000 tarihinde bir işyerine girdiğimde eski SSK numaramı bulurlar diye vermedim. Bundan dolayı bana yeni SSK sicil numarası verdiler. Bunu birleştirmeye kalkayım diyorum ama 'emekli olmama yakın olursa olur' diyorlar. Bu konuda bana yardımcı olursanız sevinirim. Erdinç Şen
Staj döneminde sadece iş kazaları ve meslek hastalıkları ile hastalık sigortası için prim ödenir. Staj süresince emeklilik için gerekli olan malullük, yaşlık ve ölüm sigortalarına ilişkin prim ödenmediğinden, emeklilik açısından stajda geçen süreler sigortalılık süresi, staja başlama tarihi ise sigorta başlangıcı sayılmaz.
Staja başlarken verilen sigorta sicil numaranızda hizmetiniz bulunmadığından, sigortalılık hizmetlerinizin bu sicil numarasında birleşmesi size bir avantaj sağlamaz. Muhtemelen bu numara iptal edilecek ve uzun vadeli sigorta kollarına prim ödemeye başladığınız 01.12.2000 tarihinde verilen sicil numarası üzerinden işlem yapılacaktır.
Bu nedenle, yapılacak işlem iki ayrı sicil numarasında kayıtlı hizmetlerin birleştirilmesi değil, kayıtlı prim ödeme gün sayısı bulunmayan sigorta sicil numarasının iptali şeklinde olacaktır. Bunun için de acele etmenize gerek yok.

AKLINIZDA BULUNSUN
Alt kiracılık ilişkisinde sona erme
Kirayla tutulmuş bir yeri kiracısı, sahibinin onayını alarak üçüncü bir kişiye kiraya verebilir. Alt kiracılık denilen bu ilişki, asıl kiracılık ilişkisinin sona ermesiyle kendiliğinden sona erer.

GÜNÜN SÖZÜ
'Bir ulusun büyüklüğü nüfusun çokluğu ile değil, akıllı ve erdemli kişilerin sayısıyla ölçülür.' Victor Hugo

Yasal Uyarı: TurkMedya internet sitelerinde yayınlanan haberler ve köşe yazılarının tüm hakları TurkMedya Yayın Grubuna aittir. Kaynak gösterilerek dahi haberin veya köşe yazısının tamamı yazılı izin alınmaksızın kullanılamaz.
Sadece alıntı yapılan haberin veya köşe yazısının bir bölümü, alıntı yapılan habere/yazıya aktif link verilerek kullanılabilir.