AKŞAM GAZETESİ | Metin Taş-Sezgin Özcan | 2009-10-15

Sosyal güvenlikte umuda yolculuk

Önceki gün (Salı günü) Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Prof. Dr. Ömer Dinçer'in makamındaydık.

Özellikle bürokrasinin hantal yapısından kurtulmak için çeşitli projeler üreten ve bunları uygulamaya koyan, devletin vatandaş odaklı kaliteli hizmet sunumunu ön planda tutan yaklaşımıyla faklı bir görüntü çizen Bakan, Sosyal Güvenlik İl Müdürleri ile yaptığı toplantının ardından, gazetelerin çalışma hayatı ve sosyal güvenlik konularını işleyen köşe yazarlarını sohbet toplantısına davet etmişti.

Yaptıklarından çok, yapmayı düşündüklerini anlattığı sohbet toplantısında, zaman zaman hocalık performansını kullanarak bilgilendirme yaptı.

l Bürokrasiyi azaltma bağlamında, kamu kurumları tarafından nüfus cüzdan sureti ve ikametgah belgesi istenmemesine ilişkin uygulamanın yüzde 70 oranında başarıya ulaştığını ve yılbaşına kadar tamamen ortadan kalkacağını, yabancıların çalışma izinlerindeki bürokratik sürecin 3 aydan 1 aya indirildiğini ve yılbaşından itibaren 3-5 güne ineceğini,

l Sigortalı, emekli ve vatandaşa hizmet kalitesinin en üst seviyeye çıkartılacağını,

l Emekli aylıklarının uyumlaştırılması ile ilgili çalışmaların sürdürüldüğünü, 

l Kayıt dışı istihdamı önlemeye yönelik olarak geçmişe yönelik denetim
anlayışının terk edilerek, cari dönemi denetleyen çağdaş ve yeni bir denetim modeline geçileceğini, söyledi.

Biz yazarların ilettiği, çoğu uygulamadan doğan sorunları hiç müdahale etmeden dinledi. Dinlemeden öte ayrıntılı notlar aldı, çözüm önerilerinden yararlanacağını ifade etti.
Sorunların tespiti ve çözümüne yönelik yaklaşım biçimindeki pratikliğinden etkilendik.

Tüm şikayetlerin değerlendirileceğini ve sorunların üstüne gidileceğini bizzat Bakan'dan dinlemek ve bunu yapmakta kararlı olduğunu görmek, yasasıyla, uygulamasıyla, verdiği hizmet kalitesiyle çalışanını, emeklisini, dulunu, yetimini memnun etmekten uzak olan sosyal güvenlik sistemi üzerindeki kara bulutların aralanmasına, geleceğe yönelik umutlarımızın yeşermesine yol açtı. Umarız Sayın Bakan'ın olaylara bakışı ve yaklaşımı en aşağıdaki memuruna kadar, Teşkilatın tüm birimlerine yansır.


GLOBAL BÜTÇE UYGULAMASI
Sağlık hizmeti sunucularından alınan hizmetler karşılığı düzenlenen faturaların kontrol güçlüğü ve yolsuzlukların önlenmesi amacıyla global bütçe uygulamasına mutlaka geçilecek.
Bu bağlamda, sağlık hizmeti sunucuları tasnif edilerek beş kategoriye ayrılacak. En alt kategoriden yükseğe doğru, yüzde 30, 40, 50, 60, 70 oranında fark ücret almalarına izin verilecek.
İlaçlarla ilgili olarak yeni indirim oranları belirlenmiş. Orijinal ilaçta yüzde 100, eşdeğer ilaçta yüzde 80 olan ödeme oranı, her iki ilaç türünde de yüzde 60 olacak. Böylece, eşdeğer ilaçların ulusal düzeyde teşviki amaçlanıyor.

Ayrıca tavan fiyat belirlemesiyle, ilaç ve sağlık sanayinde rekabetçi bir ortam yaratılması, fiyatların rekabetçi ortam içinde belirlenmesi amaçlanıyor.

ÖZEL İSTİHDAM BÜROLARI
Cumhurbaşkanı tarafından veto edilen geçici iş ilişkisine ilişkin düzenleme konusunda Bakan'ın ısrarı devam ediyor.
Sayın Bakan, çalışma hayatı ne kadar esnek hale getirilirse o kadar iyi olacağını, esnek çalışma modelinin zaten bir realite olduğunu, ihtiyacı piyasanın doğurduğunu ve kendi kurallarını koyduğunu, piyasa kendi kurallarını doğurmadan devlet olarak kuralları koymanın avantaj yaratacağını söylüyor.
Öngörülen düzenlemenin mevcut şekline ilişkin eleştirilere Bakanın cevabı, düzenlemenin eksiklerinin giderilerek yasalaştırılacağı ve batıda uygulanan standartta esnek çalışma modelleri uygulanacağı şeklinde.


KEY ÖDEMELERİ İÇİN BİRAZ DAHA BEKLEMEK GEREKECEK
KEY ödemelerine ilişkin düzeltmelerin hala sonuçlanmamış olmasından Sayın Bakan da oldukça rahatsız.
Ancak listelerin düzeltilmesi ve ödemelerin yapılabilmesi için bir süre daha beklemek gerekeceği anlaşılıyor.

KURUMLA YAŞANAN İHTİLAFLARA BAKIŞI
Beş yıldan fazla prim borcu olanlara geçmişte Bağ-Kur Kanunu'nun geçici 19 maddesinin uygulanmaması, sigortalılık öncesi gerçekleşen doğumlara ilişkin borçlanma hakkının sigortalının elinden alınması, son defa Emekli Sandığı'na tabi görevden emekliye ayrılmadığı için emekli ikramiyesi ödenmemesi gibi birçoğu sigortalı lehine sonuçlanan, devam etmekte olup da sigortalı lehine sonuçlanması muhtemel olan ihtilafların ortadan kaldırılması için düzenleme yapılmasına ilişkin önerileri, Sayın Bakan detaylı olarak not aldı ve ilgileneceğini belirtti.

Ölüm aylığını bağlayacak kurum
BAĞ-KUR, Emekli Sandığı ve SSK hizmeti olan kişinin ölümü halinde, bu kişinin hak sahiplerine ölüm aylığı hangi kurum tarafından bağlanır? Aydın Özer
2829 sayılı Sosyal Güvenlik Kurumlarına Tabi Olarak Geçen Hizmetlerin Birleştirilmesi Hakkında Kanun'a göre, ölüm halinde hak sahiplerine, sigortalının hizmet sürelerinden sonuncusunun tabi olduğu kurumca kendi mevzuatına göre aylık bağlanıyor. Buna göre Bağ-Kur, Emekli Sandığı ve SSK hizmeti olan kişinin ölümü halinde, ölüm tarihinde son olarak hangi kuruma tabi hizmeti varsa, o kurumun tabi olduğu sosyal güvenlik kanununa göre hak sahiplerine aylık bağlanır.

GÜNÜN SÖZÜ
'Millete hizmet etmek istiyorsan, elinden gelen işle başla...' İsmail Gaspıralı

AKLINIZDA BULUNSUN
Sigortalı malda hasarın bildirilme süresi
Sigorta kapsamında zarar gören bir kimse, rizikonun (hasarın) gerçekleşmesinden itibaren 5 gün içinde sigortacıyı haberdar etmek zorundadır. Zorunlu nedenler dışında bu sürenin geçirilmesi halinde sigorta haklarını kaybeder.