Toyota'nın hem elektrik hem benzinle çalışan hibrid (melez) modeli Prius'u deneme amaçlı kullandığım hafta, Wired dergisinin ekim sayısında ilginç bir habere rastladım.
Dünyanın en çevreci otomobili olarak bilinen Toyota Prius en çok Kaliforniya'da kullanılıyor. Kaliforniya ABD'nin çevre bilinci en yüksek eyaleti olduÄŸuna göre beklenen bir sonuç. Ancak Wired'ın haberinden anlaşılan o ki, çevreci otomobil kullanımında Kaliforniya rakipsiz deÄŸilmiÅŸ. ABD'nin taa diÄŸer ucundaki Florida eyaletinde, Kaliforniya'daki Prius kullanma modasıyla aşık atacak bir baÅŸka trend boy göstermiÅŸ.
Emekli cenneti olarak tanınan Villages ÅŸehrinin 77 bin emekli hemÅŸerisi elektrikli golf arabalarından bozma otomobiller kullanmaya merak salmışlar. Normalde 30-32 km hız yapan otomobillerin elektrik motorunda ufak bir modifikasyon yaparak hız kapasitesini 65 km'ye çıkartıyorlar ve birbirinden yaratıcı kaporta tasarımlarıyla bezeyip otomobil gibi kullanıyorlarmış.
Villages caddelerinde hatta otoyollarında cirit atan tasarım harikası golf arabası modelleri arasında neler yok ki? 1930'ların üstü açık otomobillerinden 1950'lerin kuyruklu Cadillac'larına, itfaiye arabalarından limuzinlere kadar akla hayale gelebilecek her tür model denenmiÅŸ golf arabalarında. Ama en havalısı kanarya sarısı bir Hummer.
Tamamen elektrikle çalışan ve doÄŸa dostu bir otomobil için Hummer ironik bir tasarım seçimi doÄŸrusu. Bir hafta boyunca denediÄŸim Toyota Prius ise bir hayli mütevazı bir dış tasarıma sahipti. Toyota Prius sürmesi çok keyifli bir otomobil. Kontağını açtığınızda benzin motoru devreye girmediÄŸi için hiç ses çıkartmıyor. Otomobilin çalıştığını ancak göstergedeki sinyale bakarak anlayabiliyorsunuz.
Direksiyonun hemen sağındaki likit kristal ekran otomobilin o anda hangi modda çalıştığını gösteriyor. Ne zaman sadece elektrik motoruyla, ne zaman hem elektrik hem benzin motoruyla, ne zaman sadece benzinle gittiÄŸinizi izleyebiliyorsunuz.
Dünyada ilk kez Toyota Prius'ta kullanılan Hibrid Synergy Drive sistemi ile fren yaparken ya da gaza basmazken akü ÅŸarj oluyor, araç trafikte dururken yakıt harcanmıyor, fazladan çekiÅŸ gücü gerekmediÄŸi durumlarda araç sadece elektrik enerjisiyle yol alabiliyor. Prius bu özellikleri sayesinde tek depo benzinle 1000 km'nin üzerinde yol yapabiliyor. Ve en önemlisi çevreye saldığı zararlı gazlar minimum seviyede kalabiliyor.
Toyota Prius ne yazık ki Türkiye'de henüz satılmıyor. Önümüzdeki aylarda Türkiye'de de satışa sunulması planlanıyor. Ancak Türkiye'deki vergi uygulamaları, çevreci politikalar düÅŸünülmeden yapılmış olduklarından Toyota Prius'un Türkiye'ye giriÅŸini geciktiriyor.
Toyota'nın yeni jenerasyon modeli örneÄŸin, 1,8 lt motor hacmine sahip olduÄŸundan Türkiye'de satışa sunulacak olursa vergisi sanki yüksek motor hacimli bir otomobilmiÅŸ gibi belirlenecek. Halbuki yeni jenerasyon Prius'lar 1,8 lt'lik büyümüÅŸ motor hacimlerine raÄŸmen bir önce versiyonuna göre yüzde 9 daha az yakıt tüketiyor (3,9lt/100km) ve havaya yüzde 14 daha az CO2 salıyor.
Çevreci otomobillerin kullanımını özendirmeye yönelik Türkiye'de herhangi bir politika uygulanmazken, hibrid otomobil kullanımı geliÅŸmiÅŸ ülkelerde pek çok uygulamayla teÅŸvik ediliyor. ABD'de otoparklarda hibrid otomobiller için ayrıcalıklı park alanları ayrılıyor. Sokaklardaki parkmetrelerde indirimli tarife uygulanıyor. Otoyollarda içinde en az iki kiÅŸinin olduÄŸu otomobillerin girmesine izin verilen tercihli ÅŸeride, hibrid otomobil sahipleri, tek baÅŸlarına oldukları zamanlarda da girebiliyorlar. Ve en önemlisi diÄŸer otomobillere göre daha az vergilendiriliyorlar.
Avrupa'da da 16 ülke hibrid araçları baÅŸta vergi avantajı olmak üzere çeÅŸitli uygulamalarla teÅŸvik ediyor.
ABD'de en çok da Hollywood yıldızlarının tercih ettiÄŸi Toyota Prius'u kullanmaktan çok büyük keyif aldım. Hibrid araç kullanma zevkini, çevreye daha az zarar verme bilinciyle doya doya yaÅŸayabilmek için bu tür teÅŸviklerin Türkiye'de de uygulanacağı günleri sabırsızlıkla bekliyorum.