İran'ın malını Trabzon satsın

Dış ticarette Trabzon açılımı... İran'ın, Dubai üzerinden yaptığı ihracata Türkiye talip. Çünkü İran'ın Tebriz kenti, Dubai'ye 1.400 kilometre uzakta. Oysa bu kentin Trabzon'a mesafesi sadece 700 kilometre

BAŞBAKAN Recep Tayyip Erdoğan'ın son ziyaretinde İran'a yaptığı 'İhracatınızı Trabzon Limanı üzerinden yapın' çağrısının ardından görüşmeler hız kazandı. İki ülke de kendi adına kazançlı çıkacağı Trabzon-Tebriz güzergahını bir an önce faaliyete sokmak istiyor ancak üç konuda uzlaşmazlık var. İran, Türkiye'den Özel Tüketim Vergisi, Türkiye de komşusundan Yol Vergisi'nin kaldırılmasını istiyor. Türk tarafının asıl beklentisi ise, İran'a gidecek olan transit yük taşıyan firmalara bu ülkenin ucuz mazot vermesi. Yıllık yaklaşık 23 milyar dolara ulaşan ihracatını, Tebriz'den 1.400 kilometre uzaklıktaki Dubai Limanı üzerinden diğer ülkelere ulaştıran İran'ın rotasını değiştirerek, Trabzon Limanı'nı kullanıp yolu 700 kilometre kısaltması konusunda gerekli mutabakatın sağlanması için Türkiye ile İran arasındaki görüşmeler hızlandı. Bir süre önce İran'ı ziyaret eden Başbakan Erdoğan'ın bu ülkede yaptığı, 'Bu güzergah kullanılırsa öncelikle yol kısalıyor, risk düşüyor. Biz buna olumlu yaklaşıyoruz. İnşallah son adımı atacağız, ne yapılması gerekiyorsa beraber yapacağız'' demeci sonrası Trabzon-Tebriz hattı yeniden gündeme geldi.

Karadeniz'de 100 bin kişiye istihdam
'2004'te Türkiye ile İran arasında mutabakat imzalandı ama bir türlü faaliyete giremedi' diyen Muzaffer Ermiş, 'Eğer bu gerçekleşirse ilk aşamada 6-7 milyar dolarlık yük Trabzon'a gelecek. 4 milyon ton eden bu yükü de ortalama yılda 160 bin TIR iki ülke arasında taşıyacak. Limanda kapasite artırımı nedeniyle ortaya çıkacak iş imkanı, nakliyecilik sektörüne getireceği olağanüstü canlılıkla en az 100 bin kişiye istihdam olanağı sağlanacak' dedi.

9 milyar $'lık ticaret hacmi var
İRAN-Türkiye İş Konseyi Genel Başkanı Ali Osman Ulusoy, son 10 yılda iki ülke işadamları, bakanlar, merkez bankası yetkilileri ve valilerin de katıldığı 63 ayrı toplantı yaptıklarını kaydederek, '2000'de iki ülke arasında 400 milyon dolar olan ihracat, geçen yıl 9 milyar dolara çıktı. İran'ın diğer ülkelere olan ihracatının Trabzon üzerinden yapılması sağlanırsa Trabzon-İran güzergahındaki illere inanılmaz büyük katkısı olur' dedi. Ulusoy, 'Ancak bunun uygulamaya konulması için Türkiye'nin sınır kapısında koyduğu ÖTV, İran'ın da Yol Vergisi'ni kaldırması gerekir. İki ülke Ulaştırma Bakanlıkları'nın sorunu çözmesi bekleniyor' tespitinde bulundu.

25 günde giden mal 5 günde ulaşacak
TRABZON-Tebriz hattının faaliyete geçmesi için çözülmesi gereken başka bir sorunu da, 'Trabzon Limanı ile Tebriz arasında transit yük taşıyan TIR'larla İran'ın yasal limitleri içinde kendi fiyatları üzerinden akaryakıt vermesi' olarak açıklayan ve bu konudaki görüşmelerin sürdüğünü kaydeden Trabzon Limanı işletmecisi Alport Genel Müdürü Muzaffer Ermiş, 'Şu anda sorunlar çözülemediği için ton başına 30 dolar fazla masraf çıkıyor. Bu durumda İran, uzun ama ucuz yolu tercih ediyor. Onlar da bir an önce anlaşmanın yapılmasını bekliyor. Eğer belirtilen konular çözülürse iki taraf da büyük kazanç sağlayacak. Bu konuda İran'ın kazancı büyük, çünkü bu ülkenin Avrupa Birliği'ne açılacağı en kısa yol Trabzon Limanı'dır. Şu anda İran ihracatını Basra Körfezi'ni kullanarak ortalama 25 günde yapıyor. Halbuki Trabzon Limanı'nı kullanırsa bu süre en fazla 5 gün olacak' dedi.

GÜRKAN ATA