ERBİL-MUSUL
BaÅŸbakan ErdoÄŸan BaÄŸdat'a geldi, 15 Ekim'deki bu ziyaret 9 bakanla çıkarma gibiydi, 48 anlaÅŸma imzalandı.
Sadece 3 gün sonra PKK'lıların eve dönüÅŸü gerçekleÅŸti. Bu zamanlamaya tesadüf diyebilir miyiz?
Sanmıyorum.
Mola verildikten sonra, 'Kürt açılımının geleceÄŸi' tartışılıyor. İki gündür Irak'ta Bakan DavutoÄŸlu'nun sayısız temasını izlerken, görüÅŸmelerin perde arkasını öÄŸrenmeye çalışırken 'bundan sonra neler olacak, Kürt açılımın somut adımları sürecek mi?' sorularına yanıt arıyorum.
Soruları 'Mahmur'dan dönüÅŸler devam edecek mi?' merakıyla çoÄŸaltabiliriz. Bütün bunları DavutoÄŸlu ile de görüÅŸtük, kurmaylarıyla da görüÅŸmelere katılan Türk ve Iraklı, özellikle Kürt yetkililerle de...
Kuzey Irak'a ilk resmi ziyaretle tarihileşen geziden izlenimlerimi aktarayım:
DAVUTOÄžLU MAHMUR'DAN DÖNÜÅž BEKLİYOR
DışiÅŸleri Bakanı DavutoÄŸlu'na, 'Mahmur'dan dönüÅŸler sürecek mi, takvim nasıl iÅŸleyecek?' diye sorduk, tebessüm etti, 'bunu size söyler miyim' sözleriyle devam etti. GörüÅŸmemiz zaten 'bilgilendirme' amaçlıydı.
Ama ÅŸurası kesin: DavutoÄŸlu kısa sürede Mahmur'da bir ilerleme, geri dönüÅŸler olmasını bekliyor.
Bakanın, Mesud Barzani ve Necirvan Barzani görüÅŸmelerinde de bu, ağırlıklı konulardan oldu. Türkiye'deki atmosfere göre Mahmur'dan 'eve dönüÅŸ' operasyonları sürdürülecek. DavutoÄŸlu bu toplantılarda çok çarpıcı bir de açıklama yapmış: DaÄŸa çıkış durdu, öyle bir mevhum kalmadı.
Bakan Kürt siyasetçilerin de rahatsız olmaya baÅŸladıkları PKK sorununun çözümü konusunda, 'zemin saÄŸlam, devam edelim, daÄŸa çıkış durdu, daÄŸdan iniÅŸi planlayalım' mesajı vermiÅŸ. Ama bu kez çok daha dikkatli olacaklar. Nasıl mı? Sırrı, Türk bakanın Kürt bölgesel yöneticileriyle yaptığı görüÅŸmelerde gizli...
ORTAK KARAR: O GÖRÜNTÜLER TEKRARLANMAYACAK
Toplantılarda bölge barışının saÄŸlanması, sınır güvenliÄŸinin korunması, iliÅŸkilerin normalleÅŸmesi konuÅŸulurken Bakan DavutoÄŸlu, PKK'lıların dönüÅŸündeki görüntülerden rahatsızlığını anlatıyor. Bakan, 'haklı bir tepki oluÅŸtu, sürecin devamında iÅŸimizi zorlaÅŸtırdı' görüÅŸünü aktardı. Necirvan Barzani, DavutoÄŸlu'ndan bile sert sözlerle o manzaranın yanlışlığını vurguladı. En hafifinden 'Akılsızlık' dediÄŸini öÄŸrendim.
Sonra her iki taraf, yani PKK'lıların yola çıkacakları adresin yöneticisi ve varacakları toprakların dışiÅŸleri bakanı, 'bu görüntülerin tekrarlanmasına izin vermeyelim, her türlü tedbiri alalım, önleyelim' kararını veriyorlar.
Sonrasında DavutoÄŸlu'ndan aldığımız izlenim, 'geri dönüÅŸ süreci bizim kontrolümüzde iÅŸleyecek.' Önemli olan nasıl dönüleceÄŸi... İşte bunun için, BaÅŸbakan'ın açıkladığı 'mola veriyoruz, deÄŸerlendireceÄŸiz' dediÄŸi, planlama yapılıyor.
SÜRECİN DURMA İHTİMALİ?
DavutoÄŸlu'na Iraklı Kürtler her fırsatta açılımın durma ihtimali olup olmadığını sordular. DavutoÄŸlu kapalı toplantılarda 'sosyal bilimci' ÅŸapkasıyla ÅŸunları söyledi: 'Hayır durmaz, sosyal olaylarda geriye dönüÅŸ yoktur, nehir geriye doÄŸru akmaz.'
DavutoÄŸlu ve diplomat heyeti kurmayları, Dış Ticaretten sorumlu Devlet Bakanı ÇaÄŸlayan, ekibi ve 80 iÅŸadamı 'tarihi' bir ziyaret gerçekleÅŸtirdi. Bir ucunda ekonomik entegrasyon, diÄŸerinde Kürt açılımı ve bölücü terörle mücadele var. Irak'ın kuzeyine ilk kez resmi ziyaret düzenlendi. Musul'da açıldı, Erbil'de de konsolosluk yolda. Kuzey Iraklı Kürtler de çok memnun görünüyorlardı. Mesud Barzani için, 'onu bu kadar gülerken görmemiÅŸtik' diyorlar.
DavutoÄŸlu, MüsteÅŸar Feridun SinirlioÄŸlu ve tüm bu olup bitenlerde büyük emeÄŸi olan BaÄŸdat Büyükelçisi Murat Özçelik de Musul'dan ayrılırken çok keyifliydiler.
DüÅŸünüyorum da; sadece bir ay önce 'sınır ötesi operasyon tezkeresini' Meclis'ten geçirmiÅŸ bir ülke olarak, kuzeyinden güneyine tüm Irak'ta böyle karşılanmak ne ilginç bir ÅŸey. Bu gezi gerçekten dönüm noktası olacak.