Kurala uyan GDO'yu Türkiye'de üretebilecek

Tarım Bakanlığı Genetiği Değiştirilmiş Organizmalara (GDO) hem Türkiye'de üretimin hem ithalinin kapılarını açtı ancak sınırlamalar getirdi. TBMM Tarım ve Köyişleri Komisyonu'nda kabul edilen Biyogüvenlik Kanunu Tasarısı'na göre yönetmeliğin öngördüğü eşik değerin üzerinde ürün ithal ve üreten kişiler 5 yıldan 12 yıla kadar hapis ve 10 bin güne kadar adli para cezasına çarptırılacak. GDO ve ürünlerini, ithal izninde belirlenen amaç ve alan dışında kullanan, satan, bu özelliğini bilerek satın alan kişiler de 4 yıldan 9 yıla kadar hapis cezasına çarptırılacak. Tasarı GDO'lu ürünlere kimlik ve etiket zorunluluğu da getiriyor ancak ürünün GDO'lu sayılabilmesi için eşik değer aranacak, sadece eşik değeri aşan ürünlerde GDO'ludur etiketine yer verilecek.

CEP TELEFONU ÖRNEĞİ
Komisyon toplantısında konuşan Tarım ve Köyişleri Bakın Mehdi Eker, dünyada GDO ile ilgili olumlu ya da olumsuz net bir durum olmadığını savundu. AB ülkelerinin yılda 35 milyon GDO'lu soya ithal ettiğine işaret eden Eker, 27 gen ile işlenmiş organizmanın AB ülkelerinde ithalat, ihracat ve ticaretinin yapıldığını söyledi. Teknolojinin insan hayatına kazandırdığı bazı yeniliklerin ve kolaylıkların beraberinde riskler de taşıdığına dikkati çekerek, buna örnek olarak cep telefonlarını gösteren Eker, 'Tabii ben konuyu cep telefonlarıyla karşılaştırmıyorum. Tasarı, GDO konusunda bir serbestleştirme değil, kısıtlama ve sınır koyarak denetim, kontrol ve kural getirmektedir. Riskleri elimine ediyoruz' dedi.
Tüketici Hakları Derneği Başkanı Turhan Çakar ise Cartagena Protokolü'nün GDO'lu ürünleri tehlikeli kabul ettiğini belirterek, '10, 20, 30, 100 yıl sonra telafisi imkansız zararlar ortaya çıktığında bu zarar nasıl karşılanacak' diye sordu.
Ziraat Mühendisleri Odası Genel Başkanı Gökhan Günaydın, GDO'nun etkilerine ilişkin bilimsel çalışmalar olduğunu, ithalata izin veren eşik değerin belirlenmesinin Tarım Bakanlığı'na bırakılmasını eleştirdi. AB'nin uyguladığı binde 9'luk eşik değerin tasarıya konulması gerektiğini söyledi. Eker bunu 'AB'de de konu yönetmeliklerle düzenleniyor. Bunu yasaya koyduğumuz zaman, yarın eşik değerler değiştiğinde, yasayı tekrar tekrar değiştirmek gerekecek. Değişikliklere, yine üniversiteler, bağımsız kurulların görüşü alınarak karar verilecek' sözleriyle anlattı. (ANKARA)

TRANSİT GEÇİŞTE BAKANLIKTAN ONAY ŞARTI
Veterİner tıbbi ürünlerle Sağlık Bakanlığı'nca ruhsat veya izin verilen beşeri tıbbi ürünler ve kozmetik ürünler kapsam dışında tutulan tasarıda şunlar yer aldı:

- Her bir GDO ve ürününün ilk ithalatı için gen sahibi veya yurtiçinde geliştirilen GDO ve ürünü için ise gerçek ve tüzel kişiler tarafından Bakanlığa başvuru yapılacak. Başvularda, GDO ve ürününün ne amaçla kullanılacağı zorunlu olarak belirtilecek.
- Risk oluşturmayacağı belirlenen başvurular için verilen kararın geçerlilik
süresi 10 yıl olacak.
- Deneysel amaçlı serbest bırakma veya piyasaya sürme amacıyla ilk defa
ithal edilecek GDO ve ürünleri için ithalattan önce, yurtiçinde geliştirilenler için ise piyasaya sürülmeden önce Bakanlığa ayrı ayrı başvuru yapılacak.
- Transit geçişte Bakanlıktan zorunlu izin alınacak.